Bultrugwalvis mogelijk vandaag vrijgelaten: ‘drijvend aquarium’ op zee geopend

Reddingsactie voor een bultrugwal bij Poel in de Oostzee met werkplatform en boten — Reddingswerkzaamheden voor de gestrande bultrugwal bij Poel in april 2026. Foto: Roy Zuo / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0)

Laatste update – zaterdag 2 mei, 08:30 uur:

Konvooi met walvis halverwege Denemarken en Noorwegen – koers richting Noordzee, vrijlating mogelijk later vandaag

De reddingsactie rond de bultrugwalvis bij Insel Poel gaat ook zaterdag verder. Volgens NDR bevindt het transportkonvooi zich inmiddels halverwege tussen Denemarken en Noorwegen en zet het langzaam koers richting de Noordzee. Het beveiligingsnet rond de zogeheten barge – het drijvende transportbassin waarin de walvis zich bevindt – is inmiddels verwijderd. Vrijlating van het dier wordt mogelijk later vandaag verwacht, afhankelijk van de omstandigheden op zee.

De tocht verliep vrijdag moeizaam door hoge golven tot twee meter bij de noordpunt van Denemarken. Inmiddels wordt rustiger weer verwacht. Ondertussen is een peilzender op de vin van de walvis bevestigd, waarmee de route na vrijlating gevolgd kan worden.

– – –

Eerder schreven we:

De bultrugwalvis die eind maart vast kwam te zitten voor de kust van het eiland Poel (Mecklenburg-Voor-Pommeren) wordt mogelijk nog vandaag vrijgelaten. Volgens de Noord-Duitse omroep NDR is het beveiligingsnet rond het transportschip – door betrokkenen ook wel omschreven als een ‘drijvend aquarium’ – inmiddels verwijderd. Daarmee lijkt een beslissende fase in de reddingsoperatie te zijn bereikt. Het dier bevindt zich nog altijd in de Oostzee, niet ver van de noordpunt van Denemarken.

Vrijlating mogelijk al in de Oostzee

Oorspronkelijk was het plan om de walvis pas in de Noordzee vrij te laten, op een plek waar de kans groter is dat het dier de open oceaan bereikt. Door verslechterde weersomstandigheden moest het transport echter van koers veranderen. Volgens de kapitein van de sleepboot ‘Robin Hood’ zorgden golven tot twee meter hoog voor een te riskante situatie. Daarom werd besloten tijdelijk terug te keren richting rustiger water. Inmiddels wordt overwogen om de walvis al in de Oostzee vrij te laten. Daarmee wil het reddingsteam voorkomen dat het dier tijdens het transport gewond raakt door het schommelen van het schip.

Groot risico blijft bestaan

Aan een vrijlating in de Oostzee kleeft echter een belangrijk risico: de walvis zou opnieuw de verkeerde kant op kunnen zwemmen en de weg naar de Atlantische Oceaan opnieuw niet vinden. Deskundigen waarschuwden eerder al dat de kans op succes onzeker is, zeker gezien de verzwakte toestand van het dier.

Weer mogelijk doorslaggevend

Volgens een meteoroloog van NDR speelt het weer een cruciale rol in de beslissing. Op de plek waar Oostzee en Noordzee samenkomen, is de zee momenteel onrustig door stevige wind. Pas in de loop van de avond – rond 18.00 uur – wordt een afname van wind en golven verwacht. Dat zou het moment kunnen zijn waarop de definitieve keuze valt: verder transporteren of het dier ter plekke vrijlaten.

Controverse rond reddingsactie

De reddingsoperatie blijft omstreden. Zo bracht een lid van de initiatiefgroep donderdag zonder toestemming een peilzender aan op de walvis. De gegevens daarvan zijn alleen toegankelijk voor het eigen team. Daarnaast benadrukken autoriteiten dat het om een volledig particuliere actie gaat. Zowel de deelstaat Sleeswijk-Holstein als Denemarken zijn niet betrokken bij de operatie. Het Deense ministerie van Milieu liet bovendien weten dat gestrande walvissen daar in principe niet worden gered, omdat strandingen als een natuurlijk proces worden gezien.

Van vastgelopen dier naar internationale reddingsactie

De bultrugwalvis lag in totaal 29 dagen vast in ondiep water bij Poel. Afgelopen dinsdag slaagde een particuliere reddingsgroep erin het dier via een gegraven geul in een speciaal transportschip te krijgen. Sindsdien wordt de walvis over zee vervoerd richting open water. Of de reddingspoging uiteindelijk succesvol zal blijken, is nog altijd onzeker.