Update: 3 april 14:30 uur
Brandweer probeert lijden walvis te verlichten
De gestrande bultrug bij het eiland Insel Poel wordt inmiddels door de brandweer nat gehouden om het lijden van het dier te verlichten.
Volgens een woordvoerder van het ministerie van Milieu van Mecklenburg-Voor-Pommeren is de brandweer op Goede Vrijdag met boten naar de walvis gevaren om het dier met zeewater te bevochtigen.
Het dier ligt al dagen vrijwel bewegingloos in een ondiepe baai en verkeert volgens experts in stervende toestand.
Geen hoop meer op redding
De autoriteiten maken duidelijk dat er geen hoop meer is dat de walvis zich nog kan bevrijden. Alle actieve reddingspogingen zijn eerder al stopgezet.
De walvis wordt wel continu in de gaten gehouden. Volgens het ministerie ademt het dier nog regelmatig, maar is de algemene toestand zeer slecht.
Ook een eventuele onverwachte verbetering zou volgens experts niets veranderen aan de uitkomst: de kans dat het dier zichzelf nog los krijgt, wordt uitgesloten.
Waarom de walvis nat wordt gehouden
Het bevochtigen van de huid is bedoeld om het dier enige verlichting te geven.
Volgens deskundigen is het voor een walvis een onnatuurlijke situatie om langdurig met de rug in de zon te liggen. Door het zeewater op de huid te sproeien, wordt uitdroging enigszins tegengegaan.
De huid van het dier is bovendien zwaar beschadigd, mede doordat het water in de Oostzee aanzienlijk minder zout is dan in zijn natuurlijke leefgebied, de Atlantische Oceaan.
Voorbereidingen voor berging gaan door
Ondertussen gaan de voorbereidingen voor de berging van het dier onverminderd door.
De autoriteiten verwachten dat de walvis in de baai zal sterven. Na het overlijden moet het lichaam zo snel mogelijk worden geborgen en onderzocht.
Volgens Burkard Baschek, wetenschappelijk directeur van het Deutsche Meeresmuseum, zijn de voorbereidingen daarvoor al in volle gang.
Afgesloten gebied rond walvis
Rond de walvis geldt nog altijd een afgesloten gebied met een straal van 500 meter. Het is verboden om dit gebied te betreden, ook met drones.
De maatregel is bedoeld om het dier rust te geven in de laatste fase van zijn leven.
Context: eerdere ontwikkelingen
Eerder werd al besloten om geen verdere reddingspogingen te ondernemen, omdat deze volgens experts meer schade dan hulp zouden opleveren.
De walvis, door de Duitse krant Bild “Timmy” genoemd, zwom begin maart de Oostzee in en raakte daarna meerdere keren in ondiep water vast.
Eerder schreven we:
Situatie kritiek: voorbereiding op einde van de walvis
De situatie rond de gestrande walvis, door de Duitse boulevardkrant Bild omgedoopt tot “Timmy”, in de Oostzee heeft een nieuwe fase bereikt. Het dier ligt inmiddels al drie dagen vrijwel bewegingloos in een ondiepe baai bij het eiland Insel Poel, ten noorden van Wismar.
Duitse autoriteiten bereiden zich inmiddels concreet voor op het overlijden van de bultrug. Volgens betrokken experts is de kans dat het dier nog herstelt of zich kan bevrijden nihil. Na het overlijden zal het lichaam naar verwachting worden overgebracht naar het Deutsche Meeresmuseum in Stralsund, waar onderzoek moet uitwijzen waaraan de walvis is gestorven.
Wetenschappers willen walvis onderzoeken
Naast de autopsie is er ook wetenschappelijke interesse in het skelet van het dier. De Universiteit van Rostock heeft aangeboden het skelet veilig te stellen voor onderzoek en onderwijs. Volgens betrokken instellingen leveren zulke zeldzame gevallen belangrijke inzichten op in:
- de gezondheid van zeezoogdieren
- mogelijke ziektes
- en de impact van menselijke activiteiten op het zeeleven
Voorbereidingen voor berging al begonnen
Hoewel de walvis nog leeft, zijn de voorbereidingen voor de berging al in gang gezet. Het ministerie van Milieu van de deelstaat Mecklenburg-Voor-Pommeren heeft donderdagmiddag een meetboot ingezet om de zeebodem rond het dier in kaart te brengen. Deze gegevens zijn nodig om later een bergingsoperatie te kunnen uitvoeren.
Volgens Burkard Baschek, wetenschappelijk directeur van het Deutsche Meeresmuseum in Stralsund, zal het lichaam waarschijnlijk niet eenvoudig uit het water kunnen worden getrokken.zal het lichaam waarschijnlijk niet eenvoudig uit het water kunnen worden getrokken. Door de modderige ondergrond (slik) moet de walvis vermoedelijk eerst met pontons worden opgetild.
Transport vormt logistieke uitdaging
Ook het transport van het dier vormt een grote uitdaging. Er worden momenteel twee opties onderzocht:
- vervoer over land
- transport over zee
Vooral de landroute lijkt problematisch, onder meer vanwege een brug naar het eiland Dänholm bij Stralsund, die mogelijk het gewicht van het dier niet aankan. Daarom wordt gezocht naar een geschikt schip met kraaninstallatie. Tijd speelt daarbij een belangrijke rol: de autopsie moet kort na het overlijden plaatsvinden, omdat het ontbindingsproces snel inzet.
Walvis ernstig verzwakt
De walvis ligt nog altijd in de zogenoemde Kirchsee bij Weitendorf-Hof. Volgens experts maakt het dier een sterk verzwakte indruk. Op beelden uit de baai zijn nog af en toe kleine waterfonteinen te zien, maar het dier beweegt nauwelijks. Details over de toestand zijn lastig vast te stellen, omdat hulpdiensten niet dicht bij het dier mogen komen.
Geen reddingspogingen meer
De Duitse minister van Landbouw van Mecklenburg-Voor-Pommeren, Till Backhaus, besloot eerder al om geen verdere reddingspogingen meer te ondernemen.
Na overleg met deskundigen en natuurbeschermers werd vastgesteld dat ingrijpen:
- weinig kans van slagen heeft
- en het dier vooral extra stress zou bezorgen
Volgens experts zouden verdere pogingen zelfs als dierenmishandeling kunnen worden beschouwd.
Beschermzone en protesten
Rond de walvis is een sperzone van 500 meter ingesteld. Het gebied mag niet worden betreden, ook niet met drones. De politie ziet toe op naleving. Tegelijkertijd groeit de maatschappelijke discussie. Op het eiland Poel demonstreerden donderdag ongeveer veertig mensen, die juist meer inzet voor redding van de walvis eisen. Daarnaast zijn er meerdere aangiften gedaan tegen “onbekende verantwoordelijken”, waarin mogelijke overtredingen van de Duitse dierenbeschermingswet worden genoemd.
Walvis raakte eerder verstrikt in net
De walvis werd de afgelopen weken al deels bevrijd van een visnet waarin hij verstrikt was geraakt. Een deel van het net bevindt zich echter nog steeds in zijn bek. Dit kan een rol hebben gespeeld bij de verzwakking van het dier.
Het traject van de walvis door de Oostzee
De bultrug dook begin maart voor het eerst op in de regio:
- 3 maart – eerste waarneming in de haven van Wismar
- 23 maart – vast op zandbank bij Timmendorfer Strand
- 27 maart – tijdelijk bevrijd na uitgraven van een geul
- 28–30 maart – opnieuw vast in de Wismarer Bocht
- 31 maart – beweegt zich opnieuw, maar zwemt noordwaarts
- 1 april – strandt opnieuw in de Kirchsee bij Insel Poel
Opvallend is dat het dier niet richting de Noordzee zwom, maar juist dieper de Oostzee in.
Breder perspectief: zeldzaam en zorgwekkend
Grote walvissen zoals bultruggen komen normaal gesproken niet voor in de Oostzee. Het geval van “Timmy” geldt daarom als uitzonderlijk. Tegelijkertijd onderstrepen experts dat dergelijke situaties inzicht geven in de kwetsbaarheid van zeezoogdieren — en de invloed van menselijke activiteiten op hun leefomgeving.
👉 Eerder schreven we al uitgebreider over de situatie rond de walvis bij Insel Poel.
