Belastingvoordeel voor Bitcoin in Duitsland mogelijk verleden tijd

Illustratie van een Bitcoin-munt over de voorgenomen afschaffing van het belastingvoordeel voor cryptovaluta in Duitsland.
Illustratie van een Bitcoin. (Bron: Mohamed Hassan / PublicDomainPictures, CC0 Public Domain)

Wie in Duitsland jarenlang Bitcoin vasthoudt, kan de winst nu nog belastingvrij incasseren. Daar wil de Duitse minister van Financiën Lars Klingbeil (SPD) een einde aan maken. Het plan moet extra geld opleveren voor de staatskas, maar deskundigen betwijfelen of die opbrengst daadwerkelijk zo hoog zal uitvallen.

Belastingvrij na één jaar

In Duitsland geldt voor particuliere beleggers momenteel een opvallende uitzondering. Wie aandelen of ETF’s verkoopt, betaalt doorgaans 25 procent vermogenswinstbelasting. Voor Bitcoin en andere cryptovaluta ligt dat anders: wie zijn cryptomunten minimaal een jaar aanhoudt, hoeft over de koerswinst geen belasting te betalen.

Die regeling geldt ook voor enkele andere bezittingen, zoals goud, kunst en oldtimers. De Duitse regering wil deze uitzondering nu specifiek voor cryptovaluta schrappen.

Extra inkomsten voor de schatkist

Het idee circuleert al langer in de Duitse politiek. Eerdere berichten spraken over maximaal twee miljard euro aan extra belastinginkomsten. Inmiddels koppelt minister Klingbeil dat bedrag aan zowel strengere maatregelen tegen belastingontduiking als de nieuwe belasting op cryptowinsten. Hoe de berekeningen precies tot stand zijn gekomen, is echter niet duidelijk.

Binnen de regeringscoalitie bestaat bovendien verdeeldheid. De christendemocratische CDU/CSU verzette zich eerder tegen het voorstel, maar bij de onderhandelingen over de begroting kan het onderwerp alsnog onderdeel worden van een politiek compromis.

Oostenrijk waarschuwt voor te optimistische verwachtingen

Critici wijzen op de ervaringen in Oostenrijk. Dat land voerde enkele jaren geleden een vergelijkbare belasting op cryptowinsten in, ongeacht hoe lang de belegging was aangehouden. De Oostenrijkse overheid rekende op ongeveer 300 miljoen euro extra belastinginkomsten, maar uiteindelijk bleef daarvan slechts 34 miljoen euro over.

Volgens deskundigen laat dat zien dat overheden de verwachte opbrengsten gemakkelijk kunnen overschatten.

Branche vreest verkeerde prikkels

Ook de Duitse cryptosector is kritisch. Sebastian Becker, directeur van de Duitse branchevereniging voor blockchaintechnologie, noemt het voorstel onvoldoende doordacht. Volgens hem worden juist beleggers die Bitcoin jarenlang vasthouden benadeeld, terwijl actieve handelaren mogelijk relatief gunstiger uitkomen.

Daarnaast wijst Becker erop dat Duitsland nu al belastinginkomsten ontvangt uit cryptohandel. Wie zijn cryptovaluta namelijk binnen een jaar verkoopt, betaalt inkomstenbelasting over de behaalde winst. Tijdens de sterke koersstijgingen in 2024 leverde dat volgens onderzoek aanzienlijke belastingopbrengsten op.

Gevolgen voor de Duitse cryptosector

Ook de cryptobeurs Bison, onderdeel van de Börse Stuttgart, vreest negatieve gevolgen. Volgens bestuurder Ulli Spankowski heeft Duitsland dankzij duidelijke Europese regelgeving en een groot aantal vergunningen juist een sterke positie opgebouwd als vestigingsland voor cryptobedrijven.

Een wijziging van de belastingregels kan die aantrekkingskracht verminderen, waarschuwt hij. Daarnaast zouden banken, financiële instellingen en cryptoplatforms hun administratieve systemen ingrijpend moeten aanpassen om de nieuwe regels uit te voeren.

Nog veel onduidelijk

Hoe de nieuwe regeling er precies uit komt te zien, is nog niet bekend. Zo is onduidelijk of bestaande Bitcoin-bezitters onder een overgangsregeling blijven vallen.

Ook de manier waarop toekomstige verliezen mogen worden verrekend, roept vragen op. Afhankelijk van de uiteindelijke wetgeving kunnen verliezen op cryptovaluta mogelijk worden verrekend met winsten op aandelen en ETF’s, of juist in een apart systeem terechtkomen.

Die discussie kan bovendien snel achterhaald zijn. Later dit jaar buigt het Duitse Constitutionele Hof zich namelijk over de huidige regels voor verliesverrekening bij beleggingen. Die uitspraak kan opnieuw gevolgen hebben voor de belastingregels rond cryptovaluta.