Terwijl grote delen van Duitsland deze week te maken krijgen met temperaturen ruim boven de 30 graden, laait een bekende discussie weer op: wanneer krijgen scholieren hittevrij?
Anders dan in Nederland bestaat daarvoor in Duitsland geen landelijke regeling. Omdat onderwijs een verantwoordelijkheid van de deelstaten is, gelden er verschillende regels. De huidige hittegolf maakt die verschillen opnieuw zichtbaar.
Van Berlijn tot Baden-Württemberg zoeken scholen naar manieren om lessen werkbaar te houden wanneer klaslokalen veranderen in warme ovens.
Berlijn: niet automatisch hittevrij
In Berlijn bestaat geen automatische regeling voor hittevrij. Volgens het onderwijsbestuur blijft de schoolplicht in principe gelden, ook tijdens een hittegolf. Schooldirecties mogen wel maatregelen nemen wanneer de omstandigheden daarom vragen. Zo kunnen lessen worden ingekort of in uitzonderlijke gevallen helemaal uitvallen. De beslissing ligt bij de schoolleiding, die de situatie ter plaatse beoordeelt. Op basisscholen blijft opvang beschikbaar, ook wanneer lessen eerder eindigen. Opvallend is dat zelfs het verplichte zwemonderwijs in principe doorgaat tijdens een hittegolf.
Saksen-Anhalt werkt met temperatuurgrens
In Saksen-Anhalt gelden concretere richtlijnen. Wanneer om 11.00 uur in een representatief leslokaal een temperatuur van minstens 26 graden wordt gemeten, mag het onderwijs voor leerlingen van klas 1 tot en met 10 na het vijfde lesuur worden beëindigd. In uitzonderlijke gevallen kan een schooldirecteur besluiten om al na het vierde lesuur te stoppen.
Daarnaast mogen scholen lesuren inkorten. Die mogelijkheid geldt ook voor oudere leerlingen in de bovenbouw. Omdat de zomervakantie in Saksen-Anhalt al op 4 juli begint en de rapportcijfers inmiddels zijn vastgesteld, is de onderwijsdruk momenteel beperkt.
Baden-Württemberg wil strengere regels
De meest opvallende discussie speelt momenteel in Baden-Württemberg. Daar bestaan voorlopig alleen aanbevelingen. Op dit moment kunnen scholen hittevrij geven wanneer het om 11.00 uur minstens 25 graden is in de schaduw, maar verplicht is dat niet. De nieuwe minister van Onderwijs Andreas Jung (CDU) vindt dat deze regels niet meer passen bij de werkelijkheid van steeds warmere zomers. Volgens hem zou niet de buitentemperatuur, maar de temperatuur in het klaslokaal bepalend moeten zijn.
“Als het in een klaslokaal warmer wordt dan 30 graden, komt er geen goed onderwijs meer uit voort”, zei hij tegen SWR.
Jung wil daarom onderzoeken of vanaf het volgende schooljaar bindendere regels kunnen worden ingevoerd.
Hittevrij of investeren?
De discussie gaat inmiddels verder dan alleen hittevrij. Onderwijsvakbonden en oppositiepartijen wijzen erop dat steeds meer hittegolven een gevolg zijn van een veranderend klimaat en dat scholen beter moeten worden voorbereid.
De vakbond GEW pleit voor een grootschalige renovatie van schoolgebouwen. Ook de onderwijsorganisatie VBE vindt dat gemeenten meer moeten investeren in isolatie, schaduwvoorzieningen, ventilatie en moderne architectuur. Vanuit verschillende politieke partijen klinkt bovendien de roep om airconditioning in scholen.
Daarmee verschuift de discussie langzaam van de vraag wanneer leerlingen naar huis mogen naar een andere vraag: hoe kunnen scholen ervoor zorgen dat goed onderwijs ook tijdens hete zomerdagen mogelijk blijft?
