De Duitse regering wil het sociale stelsel grondig hervormen. Een speciale commissie presenteert voorstellen om sociale voorzieningen eenvoudiger, toegankelijker en digitaler te maken. Het doel: minder bureaucratie, snellere uitkeringen en meer duidelijkheid voor burgers.
26 aanbevelingen voor hervorming
De hervormingsplannen zijn opgesteld door een commissie met vertegenwoordigers van de federale overheid, de deelstaten en gemeenten. In totaal bevat het rapport 26 concrete aanbevelingen. De commissie spreekt van een “maatschappelijke krachtinspanning” die nodig is om het Duitse sociale stelsel toekomstbestendig te maken.
De voorstellen worden officieel gepresenteerd door de Bundesregierung, maar zijn nu al bekend via onder meer de ARD en landelijke dagbladen.
Automatisch kindergeld na geboorte
Een van de opvallendste voorstellen is dat het kindergeld voortaan automatisch wordt uitgekeerd zodra een kind wordt geboren. Ouders hoeven dan geen aparte aanvraag meer te doen. Ook wil de commissie de huidige basisuitkering samenvoegen met het woonkostentoeslag en de kinderbijslag voor lage inkomens, zodat burgers niet meer met meerdere regelingen te maken hebben.
Daarnaast komt er één centraal digitaal portaal voor alle sociale voorzieningen. De verantwoordelijkheid wordt geconcentreerd bij twee instanties in plaats van de huidige vier, wat de afhandeling moet versnellen.
Digitale toegang en minder loketten
Volgens de plannen moeten burgers hun sociale rechten sneller en eenvoudiger kunnen regelen, bij voorkeur volledig digitaal. De hervorming is erop gericht om het dagelijks leven van burgers merkbaar makkelijker te maken. Implementatie van de meeste maatregelen wordt voorzien vanaf 2027.
Veel voorstellen kunnen volgens de commissie binnen het huidige grondwettelijke kader worden uitgevoerd. Voor andere maatregelen is echter een wijziging van het Grundgesetz (de Duitse grondwet) nodig.
Afspraken uit coalitieakkoord
De hervormingscommissie werd ingesteld op basis van afspraken tussen de regeringspartijen SPD en CDU/CSU. In het coalitieakkoord spraken zij af te werken aan een efficiëntere en burgervriendelijkere sociale administratie, zonder het beschermingsniveau voor burgers te verlagen.
Opvallend is dat de commissie niet vooral uit wetenschappers bestond, maar uit vertegenwoordigers van overheden zelf. Acht ministeries waren betrokken, evenals meerdere deelstaten en gemeentelijke koepelorganisaties. De coördinatie lag bij het ministerie van Arbeid en Sociale Zaken onder leiding van minister Bärbel Bas.
