In Hongarije is de Duitse, non-binaire persoon Maja T. door een rechtbank in Boedapest veroordeeld tot acht jaar gevangenisstraf. Het vonnis leidt tot scherpe kritiek van Duitse en Europese politici, die spreken van een politiek gemotiveerd proces. Volgens hen misbruikt de regering van premier Viktor Orbán de rechtsgang voor electorale doeleinden, in aanloop naar de parlementsverkiezingen in april.
Omstreden veroordeling in Boedapest
De rechtbank in Boedapest acht bewezen dat Maja T. in februari 2023 betrokken was bij gewelddadige aanvallen op vermeende rechtsextremisten. Die vonden plaats rond de zogenoemde Dag van de Eer, een jaarlijks eerbetoon aan Waffen-SS-soldaten dat in Hongarije wordt gedoogd. De rechtbank veroordeelde T. voor poging tot levensgevaarlijke mishandeling en deelname aan een criminele organisatie. Voorwaardelijke invrijheidstelling is uitgesloten.
Het vonnis is nog niet definitief. Zowel de verdediging als het Openbaar Ministerie hebben aangekondigd in beroep te gaan. De aanklager had eerder een celstraf van 24 jaar geëist, de verdediging pleitte voor vrijspraak.
Kritiek: politiek proces en zwak bewijs
Volgens critici is het proces vanaf het begin politiek beladen. Martin Schirdewan, covoorzitter van de linkse fractie in het Europees Parlement, noemt het vonnis het resultaat van een politiek schijnproces. De zaak past volgens hem in een autoritaire strategie waarbij de regering hard optreedt tegen politieke tegenstanders en de rechterlijke macht inzet voor propaganda.
Ook René Repasi, voorzitter van de SPD-delegatie in het Europees Parlement, spreekt van instrumentalisering van justitie. Wie zo handelt, verlaat volgens hem de kern van de Europese rechtsstaat.
De kritiek richt zich ook op het bewijs. De aanklacht steunde vooral op camerabeelden en een reeks indirecte aanwijzingen. Direct belastend materiaal, zoals DNA-sporen of overtuigende getuigenverklaringen, ontbrak. De verdediging benadrukte dat Maja T. op de beelden geen wapen droeg.
Onrechtmatige uitlevering uit Duitsland
Extra gevoelig ligt de manier waarop Maja T. in Hongarije terechtkwam. In juni 2024 werd T. vanuit Duitsland uitgeleverd, terwijl het Bundesverfassungsgericht (het Duitse constitutionele hof) die uitlevering expliciet had verboden. Het besluit uit Karlsruhe kwam echter minuten te laat. In een later oordeel stelde het hof vast dat de overdracht onrechtmatig was geweest.
Duitse partijen als Groenen, SPD en Die Linke riepen sindsdien op tot terugbrenging naar Duitsland. Daarbij speelt ook de positie van Maja T. als non-binair persoon. Hongarije erkent wettelijk slechts twee geslachten, wat volgens critici leidt tot problematische en vernederende detentieomstandigheden. Een eerdere hongerstaking onderstreepte die zorgen.
Familie spreekt van autocratie
Tijdens de zitting deed de vader van Maja T., Wolfram Jarosch, een emotionele oproep aan de rechter om rechtvaardigheid te tonen. Na de uitspraak sprak hij van het bevestigen van zijn grootste vrees: een politiek schijnproces dat laat zien hoe ver de autocratische ontwikkeling in Hongarije is gevorderd. Hij riep de Duitse regering op zich actiever in te zetten voor terugkeer van zijn kind.
Breder kader: het Budapest-complex
De zaak-Maja T. staat niet op zichzelf. Ze maakt deel uit van het zogeheten Budapest-complex, een reeks onderzoeken en strafzaken tegen vermeende linksextremisten, waar ook in Duitsland nog procedures lopen. Daarmee is het dossier niet alleen een Hongaarse kwestie, maar een Europese test voor rechtsstaat en justitiële samenwerking.
