De AfD heeft in het Thüringse deelstaatparlement geprobeerd minister-president Mario Voigt ten val te brengen met een motie van wantrouwen. Die poging is mislukt. Toch spreekt de partij van een klein succes: bij de geheime stemming kreeg AfD-leider Björn Höcke één stem meer dan zijn eigen fractie groot is. Politiek verandert dat niets, symbolisch zegt het volgens de AfD wel iets.
Aanleiding voor de motie van wantrouwen
Aanleiding voor de motie was het recente besluit van de Technische Universiteit Chemnitz om de doctorstitel van Voigt in te trekken wegens plagiaat. Volgens de AfD heeft Voigt daarmee het vertrouwen van de Thüringers verloren. Tijdens het debat presenteerde Höcke zich opvallend ingetogen en sprak hij over “staatkundige verantwoordelijkheid”.
Höcke benadrukte dat de CDU bij de deelstaatverkiezingen slechts 23 procent van de stemmen behaalde en stelde dat Voigt alleen kan regeren dankzij samenwerking met Die Linke (de partij Die Linke, voortgekomen uit de Oost-Duitse PDS). In zijn woorden is Voigt daarmee “minister-president bij de gratie van links” en zet hij de koers voort van zijn voorganger Bodo Ramelow, eveneens van Die Linke.
Geheime stemming, beperkte speelruimte
Voor een succesvolle afzetting had Höcke 45 stemmen nodig, een absolute meerderheid in het deelstaatparlement van 88 zetels. Zijn eigen fractie telt 32 leden. Alle andere partijen hadden vooraf aangekondigd hem unaniem af te wijzen. Dat maakte succes praktisch uitgesloten.
Juist daarom hecht de AfD betekenis aan het feit dat er uiteindelijk 33 stemmen op Höcke uitkwamen. Omdat de stemming geheim was, blijft onduidelijk waar die extra stem vandaan kwam. Ook onthouding was mogelijk.
Höcke zoekt scheuren bij het BSW
Höcke richtte zijn pijlen nadrukkelijk op het Bündnis Sahra Wagenknecht (BSW), een relatief nieuwe partij die zich profileert als tegenstander van het bestaande politieke bestel, maar zich in Thüringen opstelt als regeringspartner. Volgens Höcke heeft het BSW zijn belofte om het “dysfunctionerende partijsysteem” te hervormen gebroken.
In de praktijk blijkt het BSW echter achter Voigt te staan. De minister-president zoekt regelmatig contact met de fractie en geldt daar als betrouwbaar. In een interne proefstemming stemde het BSW unaniem tegen Höcke.
Felle kritiek uit andere fracties
Vanuit CDU, SPD en Die Linke werd de motie van wantrouwen neergezet als politieke show. CDU-fractievoorzitter Andreas Bühl sprak van “theater” en verweet Höcke nationalistische retoriek zonder inhoud.
Hij verwees daarbij ook naar recente uitspraken van Höcke waarin deze zei dat Duitsland niet zijn land zou zijn en dat het niet de moeite waard is om het te verdedigen. Daarnaast haalde Bühl het recente bezoek aan van Martin Sellner, een Oostenrijkse rechtsextremist en boegbeeld van de Identitäre Bewegung (een in Duitsland als extremistisch bestempelde jongerenbeweging), die pleit voor het concept van “remigratie”.
Ook de SPD wees erop dat Höcke twee keer strafrechtelijk is veroordeeld voor het gebruik van een verboden nationaalsocialistische leus. Volgens SPD-fractievoorzitter Lutz Liebscher wringt het dat iemand met die achtergrond zich presenteert als staatsman.
Die Linke: geen steun voor Höcke, maar ook geen blanco cheque
Die Linke maakte duidelijk dat Höcke nooit op steun van de partij hoeft te rekenen. Tegelijkertijd benadrukte fractievoorzitter Christian Schaft dat dit niet automatisch betekent dat het vertrouwen in Voigt onvoorwaardelijk is.
Zijn partij wacht de uitkomst af van de juridische procedure die Voigt is gestart tegen het intrekken van zijn doctorstitel. Pas daarna wil Die Linke spreken over vertrouwen en mogelijke politieke consequenties.
Lees ook: AfD-politicus Höcke definitief schuldig bevonden aan gebruik verboden NS-parole
