De Christopher Street Day (CSD) in Berlijn begint dit jaar al op vrijdag. Voor het eerst spreidt de organisatie het programma over twee dagen. Met een Drag March en een politieke avond bij de Brandenburger Tor wil de Berliner CSD bovendien duidelijk maken dat het evenement meer is dan een groot feest.
Zaterdag volgt de traditionele parade door het centrum van Berlijn. De organisatie rekent op ongeveer 500.000 deelnemers en bezoekers. Voor de parade zijn 85 startnummers voor voertuigen en tientallen groepen te voet geregistreerd. Het motto van de CSD Berlin 2026 luidt: „Haltung ist hot“ – vrij vertaald: stelling nemen is aantrekkelijk.
De keuze voor dat motto staat nadrukkelijk in het teken van de verkiezingen voor het Berlijnse parlement op 20 september. De CSD-organisatie roept Berlijners op partijen te kiezen die de menselijke waardigheid respecteren en Berlijn als „regenbooghoofdstad“ willen behouden en verder ontwikkelen.
CSD begint vrijdag met Drag March
De belangrijkste vernieuwing is het programma op vrijdag 24 juli. Om 17.00 uur begint bij de Platz der Republik, vlak bij de Bondsdag, een Drag March. Die loopt via de Scheidemannstraße, Yitzhak-Rabin-Straße en Straße des 17. Juni naar de Brandenburger Tor.
Daar volgt een avond waarin politiek, cultuur en muziek worden gecombineerd. Onder anderen Ikkimel, Wilhelmine, M¥SS KETA, Marcella Rockefeller, Baran Kok en Maximalismus staan op het programma.
De Berlijnse rapper Ikkimel behoort momenteel tot de opvallende namen in de Duitse pop- en rapwereld en is bekend om haar provocerende teksten en optredens. Zaterdag behoort zangeres Sarah Connor tot de bekendste artiesten bij het slotprogramma.
Organisatie wil politiek karakter terugbrengen
Dat de CSD dit jaar al op vrijdag begint, is niet alleen bedoeld om het programma uit te breiden. De organisatie wil het politieke karakter van de demonstratie nadrukkelijker naar voren brengen.
CSD-bestuurslid Thomas Hoffmann zei tegen rbb24 Inforadio dat rechten van lhbtiq+’ers volgens hem opnieuw ter discussie worden gesteld en dat haatcriminaliteit toeneemt. Daarom vindt de organisatie het noodzakelijk opnieuw duidelijker stelling te nemen.
Volgens Hoffmann is de CSD de afgelopen jaren te veel een feest geworden en is daardoor een deel van het oorspronkelijke politieke karakter verloren gegaan. Daar wil de vereniging verandering in brengen.
Die boodschap verklaart ook het motto „Haltung ist hot“. Het woord Haltung laat zich in deze context niet helemaal letterlijk vertalen. Het gaat om het innemen en uitdragen van een duidelijke maatschappelijke en politieke positie.
Waarom heet het Christopher Street Day?
De naam verwijst naar de Christopher Street in New York. Daar bevindt zich de Stonewall Inn, waar een politie-inval in 1969 leidde tot dagenlange protesten van onder anderen homoseksuele, lesbische en transgender mensen. De gebeurtenissen rond Stonewall groeiden uit tot een belangrijk symbool van de internationale lhbtiq+-beweging.
In Duitsland raakte voor Pride-optochten vooral de naam Christopher Street Day, meestal afgekort tot CSD, ingeburgerd. De eerste Duitse CSD-demonstraties vonden in 1979 plaats in onder meer Berlijn, Keulen en Bremen.
Zaterdag grote CSD-parade door Berlijn
Zaterdag vormt de grote demonstratie het middelpunt van de CSD Berlin 2026. Om 11.30 uur staat de officiële opening gepland. Rond 12.00 uur moeten de eerste deelnemers vertrekken.
De stoet begint aan de Leipziger Straße en trekt vervolgens via de Potsdamer Platz richting Schöneberg. Via de Potsdamer Straße en Bülowstraße gaat het naar de Nollendorfplatz, een plek die al decennialang nauw verbonden is met het lhbtiq+-leven in Berlijn.
Daarna voert de route via onder meer de Kleiststraße, An der Urania, Schillstraße, Lützowplatz en Klingelhöferstraße naar de Großer Stern en de Straße des 17. Juni. De eerste wagens worden rond 15.30 uur bij het eindpunt verwacht. Later volgt het slotprogramma bij de Brandenburger Tor.
Van banken en spoorwegen tot kerken en hulpdiensten
De deelnemerslijst laat tegelijkertijd zien hoe breed de Berlijnse CSD inmiddels maatschappelijk is verankerd. Naast lhbtiq+-organisaties en actiegroepen rijden of lopen talrijke bedrijven, instellingen, politieke organisaties en overheidsdiensten mee.
Onder de deelnemers bevinden zich bijvoorbeeld Deutsche Bank, Commerzbank, Mercedes-Benz, Siemens, Vodafone, DHL, Deutsche Telekom, eBay, Zalando, Eurowings en TUI. Ook de Berliner Verkehrsbetriebe (BVG), Deutsche Bahn, de Berlijnse brandweer en de Duitse hulpdienst Technisches Hilfswerk zijn vertegenwoordigd.
Daarnaast lopen onder meer medewerkers of vertegenwoordigers mee van de Berliner Morgenpost, Deutsche Welle, Hertha BSC en verschillende Berlijnse overheidsinstellingen. Ook de Evangelische Kirche in Berlin is vertegenwoordigd.
Politieke partijen en organisaties zijn eveneens aanwezig. Onder andere Bündnis 90/Die Grünen, SPD Queer, FDP en de jongerenorganisatie JuLis, Volt en de Bondsdagfractie van Die Linke staan op de deelnemerslijst.
Daarmee is de parade zowel demonstratie als een dwarsdoorsnede van een deel van het maatschappelijke, politieke en economische leven in de Duitse hoofdstad.
CSD Berlin 2026 in het kort
Vrijdag 24 juli: Drag March vanaf 17.00 uur, gevolgd door een politiek en cultureel programma bij de Brandenburger Tor.
Zaterdag 25 juli: opening parade om 11.30 uur, vertrek vanaf circa 12.00 uur.
Route: Leipziger Straße – Potsdamer Platz – Nollendorfplatz – Großer Stern – Straße des 17. Juni.
Omvang: 85 wagens en ongeveer 55 groepen te voet.
Verwacht aantal deelnemers en bezoekers: circa 500.000.
Motto: „Haltung ist hot“.
Sarah Connor bij slotprogramma
Wanneer de eerste wagens het eindpunt hebben bereikt, is de CSD nog lang niet afgelopen. Bij de Brandenburger Tor staat een uitgebreid podiumprogramma gepland.
De bekendste naam is Sarah Connor, een van de succesvolste Duitse popzangeressen van de afgelopen decennia. Verder staan onder anderen LUNA, Mariybu, EBOW, Selene, wavvyboi, CARLI, Zsá Zsá en Søren Tropegaard Lund op het programma.
Het rbb Fernsehen doet zaterdag van 13.10 tot 15.40 uur rechtstreeks verslag vanaf de route. De regionale publieke omroep biedt ook online een livestream aan.
Grote verkeershinder in centrum Berlijn
Wie zaterdag niet voor de CSD naar het centrum van Berlijn hoeft, doet er volgens de berichtgeving verstandig aan het gebied met de auto te mijden.
Langs de route worden vooral tussen 12.00 en 19.00 uur wegen afgesloten. Verschillende buslijnen worden omgeleid, ingekort of tijdelijk onderbroken. De S- en U-Bahn zijn daarom voor veel bezoekers het belangrijkste alternatief, al moet ook daar rekening worden gehouden met grote drukte. Stations langs de route kunnen bij extreme drukte tijdelijk worden afgesloten.
Vooral rond de Potsdamer Platz, Nollendorfplatz, Tiergarten en de Brandenburger Tor worden grote aantallen bezoekers verwacht.
Meer dan een kleurrijk straatfeest
Met de uitbreiding naar twee dagen probeert de organisatie dit jaar nadrukkelijk een verbinding te leggen tussen het feestelijke karakter waarvoor de Berlijnse CSD internationaal bekendstaat en de politieke oorsprong van het evenement.
Dat krijgt in 2026 extra betekenis door de naderende verkiezingen in Berlijn. De inwoners van de Duitse hoofdstad kiezen op 20 september een nieuw Abgeordnetenhaus, het parlement van de deelstaat Berlijn. Vrijdagavond wordt die politieke boodschap voor het eerst nadrukkelijk bij de Brandenburger Tor uitgedragen. Een dag later trekken naar verwachting honderdduizenden mensen door Mitte, Schöneberg en Tiergarten.
Bronnen: rbb24, Berliner Morgenpost en Berliner CSD.
