Nieuw Stadtmuseum Oldenburg trekt direct duizenden bezoekers: geschiedenis als gespreksonderwerp
Het nieuwe Stadtmuseum Oldenburg heeft direct een vliegende start gemaakt. Tijdens het openingsweekend kwamen duizenden bezoekers naar het museum om kennis te maken met de geschiedenis van de Noord-Duitse stad. Het museum wil daarbij meer zijn dan een traditionele tentoonstellingsruimte: het presenteert zich nadrukkelijk als een plek voor ontmoeting, debat en maatschappelijke uitwisseling.
Na ruim vier jaar bouwen opende het nieuwe museumgebouw naast het Horst-Janssen-Museum voor het eerst zijn deuren voor het publiek.
Geschiedenis verbinden met het heden
De vaste tentoonstelling draait om drie centrale vragen: Wat is een stad? Wie maakt een stad? En wat is Oldenburg? Volgens collectiebeheerder Franziska Bergehold-Gude wil het museum niet alleen terugkijken naar het verleden, maar voortdurend een verbinding leggen met het heden en de toekomst. Bezoekers worden uitgenodigd na te denken over hoe Oldenburg zich heeft ontwikkeld, hoe inwoners de stad vandaag ervaren en hoe zij zich de toekomst voorstellen.
Museumdirecteur Dr. Steffen Wiegmann benadrukte dat de tentoonstelling niet als een afgerond eindproduct moet worden gezien. Volgens hem vormt zij juist het vertrekpunt voor nieuwe gesprekken, perspectieven en ideeën over de stad.
Plaats voor verschillende verhalen
Een opvallend uitgangspunt van het museum is dat ook minder bekende verhalen een plek krijgen. Thema’s als migratie, sociale bewegingen en persoonlijke ervaringen van inwoners maken deel uit van de vaste presentatie.
Onder de ongeveer 350 tentoongestelde objecten bevinden zich historische voorwerpen, zoals de eerste steen van de synagoge uit 1854 en een middeleeuws zwaard dat werd gebruikt voor terechtstellingen. Tegelijkertijd zijn ook recente en persoonlijke objecten opgenomen, waaronder een toegangsbewijs voor een concert van de Amerikaanse rockband Nirvana in Oldenburg in 1989 en de huissleutel van een uit Syrië gevluchte inwoner van de stad.
Bijzonder zijn de lege vitrines die inwoners zelf kunnen vullen met voorwerpen en verhalen uit hun eigen leven. Daarmee moet de tentoonstelling voortdurend blijven veranderen.
Museum als ontmoetingsplaats
Burgemeester Jürgen Krogmann omschreef het museum bij de opening als een open plek voor ontmoeting, discussie en culturele participatie. Ook Paul Spies, voorzitter van de Duitse afdeling van de International Council of Museums, benadrukte dat het museum een veilige ruimte moet zijn voor maatschappelijk gesprek en uitwisseling.
Naast tentoonstellingszalen beschikt het gebouw over ruimtes voor workshops, discussies en andere activiteiten. Het museum is bovendien grotendeels drempelvrij ontworpen, zodat het voor zoveel mogelijk bezoekers toegankelijk is.
Positieve reacties van bezoekers
Veel bezoekers reageerden enthousiast. De student Julian Kropp vertelde in de Nordwest Zeitung dat hij zich dankzij de interactieve opzet goed in de geschiedenis van zijn nieuwe woonplaats kon verdiepen. Ook Fiena Mosgoll, die sinds een jaar in Oldenburg woont, zei dat het museum haar helpt zich sneller thuis te voelen in de stad.
Voor gezinnen blijken vooral de speelhoeken en interactieve onderdelen aantrekkelijk. Bezoekster Frieda, die speciaal met haar dochter en kleinkinderen uit Bremen was gekomen, noemde het museum een waardevolle aanvulling op het culturele aanbod van Oldenburg.
Investering van bijna 27 miljoen euro
Het project begon al in 2016 met uitgebreide inspraak van inwoners. De bouw van het nieuwe museum startte in 2022. Volgens de huidige prognose bedragen de totale kosten circa 26,7 miljoen euro. Oorspronkelijk werd uitgegaan van ongeveer 17 miljoen euro.
De kostenstijging wordt volgens de stad onder meer verklaard door de gevolgen van de coronapandemie, de oorlog in Oekraïne, hogere bouwprijzen en aanvullende duurzaamheidsmaatregelen. De Duitse federale overheid droeg 8,5 miljoen euro bij aan het project. Ook verschillende stichtingen en regionale instellingen verleenden financiële steun.
Nieuw hoofdstuk voor Oldenburg
Met de opening begint volgens de initiatiefnemers een nieuw hoofdstuk voor het museum. Het moet niet alleen een plek zijn waar voorwerpen uit het verleden worden bewaard, maar ook een ruimte waar inwoners gezamenlijk nadenken over de identiteit en toekomst van hun stad. De grote belangstelling tijdens het eerste weekend laat zien dat daar in Oldenburg in ieder geval veel belangstelling voor bestaat.
