Carnaval als protest: duizenden demonstreren in Mainz tegen extreemrechts

Verklede carnavalisten demonstreren in Mainz voor democratie, diversiteit en tolerantie tijdens ‘Narren tegen nazi’s’
Carnavalisten demonstreren in Mainz onder het motto ‘Narren tegen nazi’s’ voor democratie, diversiteit en tolerantie. ©Duitsland Vandaag – Allard van Gent

In Mainz hebben zaterdagmiddag duizenden mensen deelgenomen aan een opvallende demonstratie tegen rechts-extremisme. Onder het motto ‘Narren tegen nazi’s’ trokken circa 2.500 verklede deelnemers door de binnenstad. Dat waren er aanzienlijk meer dan de organisatoren vooraf hadden verwacht.

De actie combineerde elementen van de traditionele Mainzer Fastnacht (het Rijnlandse carnaval) met een duidelijke politieke boodschap: opkomen voor democratie, diversiteit en tolerantie.

Carnaval als politiek podium

Aan de demonstratie deden actieve carnavalisten, maatschappelijke initiatieven en veel gewone burgers mee. In Mainz is Fastnacht – de Rijnlandse vorm van carnaval – historisch gezien meer dan alleen feest: al in de negentiende eeuw gebruikten ‘narren’ satire en humor om zich uit te spreken tegen machthebbers en bezetters.

Volgens de organisatoren sluit die traditie naadloos aan bij het heden. Door carnaval te verbinden met een demonstratie wilden zij laten zien dat humor en democratische waarden bij elkaar horen, en dat racisme en uitsluiting daar geen plaats in hebben.

Ook de Bundesliga-club 1. FSV Mainz 05 riep zijn supporters actief op om aan de demonstratie deel te nemen. Dat droeg bij aan de grote opkomst.

Petitie tegen normalisering van extremisme

Een belangrijk moment tijdens de demonstratie was de overhandiging van de petitie ‘Narren tegen nazi’s – geen schunkelronden met nazi’s’. Met ‘schunkelen’ wordt het gezamenlijke heen-en-weer wiegen bedoeld dat bij carnavalsliederen hoort.

De boodschap van de petitie is helder: extreemrechtse ideeën mogen geen plaats krijgen binnen de carnavalscultuur. Meer dan 4.500 mensen ondertekenden het document, dat werd aangeboden aan de overkoepelende organisatie van de Mainzer carnavalsverenigingen.

Volgens betrokken carnavalisten is de sfeer tijdens zittingen en optredens overwegend positief wanneer artiesten zich uitspreken tegen extremisme. Tegelijkertijd krijgen zij achteraf steeds vaker te maken met bedreigingen en intimidatie via sociale media.

Ook protest in Bitburg

Niet alleen in Mainz gingen mensen de straat op. In Bitburg, in de Eifel, demonstreerden zaterdagmiddag enkele honderden mensen voor democratie en diversiteit. Aanleiding was een verkiezingsbijeenkomst van de AfD (Alternative für Deutschland, een rechts-populistische partij die door de Duitse veiligheidsdiensten deels als extremistisch wordt aangemerkt).

Met spandoeken, borden en fluitjes verzamelden demonstranten zich in het centrum en trokken zij langs de Stadthalle, de plek waar de AfD-bijeenkomst plaatsvond. Het protest werd georganiseerd door een lokaal burgerinitiatief waarin inwoners, organisaties en instellingen samenwerken.

Signaal richting verkiezingen

De acties in Mainz en Bitburg vinden plaats in aanloop naar de deelstaatverkiezingen in Rijnland-Palts op 22 maart. Voor de organisatoren is het duidelijk: juist in verkiezingstijd willen zij laten zien dat een groot deel van de samenleving staat voor een open, democratisch en inclusieve koers.