Scholieren in tientallen steden de straat op
In heel Duitsland zijn vandaag duizenden scholieren in staking gegaan uit protest tegen de nieuwe dienstplichtwet (Wehrdienstgesetz) die door de Bondsdag is aangenomen. In diverse steden trokken jongeren, ondanks de winterkou, massaal de straat op om hun onvrede te uiten. Het is echter juridisch twijfelachtig of dit schoolverzuim als protestvorm is toegestaan.
Wat staat er in de nieuwe wet?
De door het parlement aangenomen Wehrdienstgesetz introduceert vanaf volgend jaar een zogeheten Musterungspflicht: een verplicht medisch onderzoek voor jonge mannen vanaf 18 jaar, plus een verplicht vragenformulier. De militaire dienst blijft formeel vrijwillig en ook het recht op gewetensbezwaar blijft bestaan. Toch wordt door tegenstanders gesteld dat hiermee de deur naar een de facto dienstplicht weer wordt geopend.
Emotionele toespraken en kritiek op gebrek aan inspraak
Met name in Magdeburg wezen jongeren op de politieke keuze om het land zogenoemd “kriegstüchtig” te maken – een Duitse term waarmee de regering aangeeft dat het land beter voorbereid moet zijn op oorlogsomstandigheden. Een scholier zei: “Ik wil een staat die extra geld uittrekt voor onderwijs, niet voor wapens.”
Ook elders klonk de klacht dat jongeren zelf nauwelijks betrokken zijn bij de discussie over het nieuwe beleid. Veel protesten vonden bewust plaats tijdens de lesuren, geïnspireerd door het protestmodel van Fridays for Future.
Grote demonstraties in Berlijn, Hamburg en andere steden
In Berlijn verzamelden zich volgens de politie rond de duizend jongeren bij het Hallesches Tor, waarna de stoet verder trok naar de Oranienplatz. Later op de middag werd een tweede demonstratie verwacht richting het Rathaus Neukölln, met circa 2.000 deelnemers.
Ook in Hamburg gingen naar schatting 1.500 jongeren de straat op. In steden als Bochum, Bielefeld en Münster deed zich een vergelijkbaar beeld voor. De initiatiefgroep Schulstreik gegen Wehrpflicht publiceerde een lijst van bijna 90 steden waar demonstraties gepland stonden.
Scholen verschillen van mening over vrijstelling
De Bundesschülerkonferenz, een landelijke organisatie van leerlingenvertegenwoordigers, riep eerder op om demonstrerende scholieren vrij te stellen van de les. Niet alle onderwijsinstellingen gingen daarin mee.
Evangelische scholen in Berlijn en Brandenburg maakten duidelijk dat deelname aan de demonstraties onder schooltijd als ongeoorloofd verzuim wordt beschouwd. De Evangelische Schulstiftung benadrukte dat protesteren belangrijk is, maar niet tijdens de les.
Minister Pistorius: protesten zijn een goed teken
Opvallend is dat de Duitse minister van Defensie Boris Pistorius de scholieren niet bekritiseerde, maar juist prees. In zijn toespraak in de Bondsdag noemde hij de stakingen “großartig” – een teken dat jongeren politiek betrokken zijn en begrijpen wat er op het spel staat.
