De politieke crisis rond de Berlijnse burgemeester Kai Wegner (CDU) heeft een onverwachte wending genomen. Vrijdagmiddag maakte hij bekend dat hij zich terugtrekt als lijsttrekker van de CDU voor de verkiezingen van het Berlijnse parlement op 20 september.
Met die beslissing komt hij tegemoet aan de groeiende druk vanuit zijn eigen partij. De afgelopen dagen nam de kritiek snel toe nadat was gebleken dat Wegner onjuiste uitspraken had gedaan over zijn crisismanagement tijdens de grote stroomuitval van begin januari.
“Berlijn is belangrijker dan één persoon”
Tijdens een haastig belegde persconferentie zei Wegner dat de voortdurende discussie over zijn handelen alle andere politieke onderwerpen overschaduwde. “De stad Berlijn is belangrijker dan één persoon”, verklaarde hij. Daarom wil hij volgens eigen zeggen ruimte maken voor een nieuwe start van de CDU. Tegelijkertijd gaf hij zijn partij een duidelijke politieke boodschap mee. Volgens Wegner moet de CDU zich vernieuwen om na de verkiezingen een linkse coalitie in Berlijn te voorkomen. De stad moet volgens hem op een “middenkoers” blijven.
Wel burgemeester, geen kandidaat meer
Hoewel Wegner afziet van het lijsttrekkerschap, blijft hij voorlopig regerend burgemeester van Berlijn. Hij wil aanblijven totdat na de verkiezingen een nieuwe coalitie is gevormd. Daarna zal hij geen deel meer uitmaken van een nieuw stadsbestuur. Ook kondigde hij aan dat hij op een later moment zal terugtreden als voorzitter van de Berlijnse CDU. Wanneer dat precies gebeurt, liet hij nog open.
Stefan Evers geldt als belangrijkste kandidaat
Vrijdagavond komen de districtsvoorzitters en het partijbestuur van de Berlijnse CDU bijeen om zich over de ontstane situatie te buigen. Als belangrijkste kandidaat om Wegner als lijsttrekker op te volgen wordt financieel senator Stefan Evers genoemd. Wegner wilde zich daar tijdens de persconferentie niet expliciet over uitspreken, maar zei wel dat hij al jarenlang prettig met Evers samenwerkt en dat de CDU over “veel slimme mensen” beschikt.
Controverse rond de stroomuitval
De politieke problemen van Wegner ontstonden na de grote stroomuitval van 3 januari, waarbij ongeveer 45.000 huishoudens meerdere dagen zonder elektriciteit zaten. Na die crisis verklaarde hij onder meer dat hij al vanaf 08.08 uur telefonisch bezig was met het crisismanagement. Uit documenten die de krant Tagesspiegel na een gerechtelijke procedure wist te verkrijgen, bleek echter dat zijn eerste telefonische overleg pas om 12.45 uur plaatsvond. Daarvoor verliep het contact uitsluitend via tekstberichten. Niet zijn tennispartij op de dag van de stroomuitval werd uiteindelijk het grootste probleem, maar de onjuiste informatie die hij daarna over zijn handelen verstrekte.
Open brief uit eigen partij
Vrijdag werd bovendien bekend dat prominente CDU-leden uit de Berlijnse partijbasis in een open brief opriepen tot het vertrek van Wegner. Volgens de ondertekenaars ging het niet langer om zijn persoon, maar om het vertrouwen in het ambt, de partij en de democratische politiek. Zij stelden dat iedere extra dag waarop Wegner aanbleef het beeld versterkte dat politici de waarheid niet vertellen. De schrijvers benadrukten dat niet het tennissen tijdens de stroomuitval het probleem was, maar wat zij omschrijven als een patroon van verzwijgen, herinterpreteren, ontkennen en onjuiste verklaringen afleggen.
Snelle val na eerdere steun
Opmerkelijk is dat de Berlijnse CDU Wegner nog maar een maand geleden officieel aanwees als lijsttrekker voor de verkiezingen van september. Sinds de onthullingen over zijn crisiscommunicatie brokkelde de steun echter in hoog tempo af. Binnen de partij klonken steeds meer oproepen om plaats te maken voor een nieuwe kandidaat, zodat de CDU met een schone lei de verkiezingscampagne kan ingaan. Met zijn terugtrekking lijkt Wegner die wens nu te hebben ingewilligd. Wie de partij uiteindelijk de verkiezingen in zal leiden, moet de Berlijnse CDU de komende dagen beslissen.
