De Ierse prijsvechter Ryanair trekt zich grotendeels terug van luchthaven BER bij Berlijn. Vanaf eind oktober 2026 verdwijnen de gestationeerde vliegtuigen en wordt het aantal vluchten in de winter met de helft verminderd. De beslissing raakt niet alleen reizigers, maar ook de werkgelegenheid en de positie van Berlijn als luchtvaartknooppunt.
Minder vluchten en routes geschrapt
Ryanair sluit zijn basis op luchthaven BER (Berlin Brandenburg Airport) aan het einde van het zomerseizoen op 24 oktober 2026. Momenteel heeft de maatschappij daar zeven vliegtuigen gestationeerd. Die verdwijnen volledig uit Berlijn. De luchthaven blijft wel in het netwerk van Ryanair, maar het aanbod wordt fors afgeslankt. In het winterseizoen zal het aantal vluchten met circa 50 procent dalen. Daarnaast verdwijnen tien routes volledig. Volgens Ryanair kan dit leiden tot een verlies van ongeveer 2,5 miljoen passagiers per jaar voor BER. Onder de mogelijke geschrapte bestemmingen bevinden zich onder meer Bologna, Marseille, Pisa en Tallinn. Welke routes precies verdwijnen, wordt nog uitgewerkt.
Conflict over kosten en belastingen
De luchtvaartmaatschappij wijst al langer op de hoge kosten in Duitsland als reden voor het terugschroeven van het aanbod. Volgens Ryanair behoort BER tot de duurste luchthavens van Europa. De luchthaven zelf spreekt dat tegen en stelt dat de tarieven in lijn liggen met het Europese gemiddelde. Aanleiding voor de huidige beslissing zou een geplande verhoging van de luchthavenheffingen zijn tussen 2027 en 2029. De luchthaven ontkent echter dat zo’n verhoging al vaststaat en spreekt van lopende onderhandelingen met luchtvaartmaatschappijen.
Wel is er bredere overeenstemming over één punt: vliegen in Duitsland is relatief duur. Dat komt onder meer door belastingen en veiligheidsheffingen. De Duitse overheid besloot begin april om een eerdere verhoging van de luchtvaartbelasting deels terug te draaien, maar voor prijsvechters als Ryanair lijkt dat onvoldoende.
Vliegtuigen verhuizen naar andere landen
De toestellen die nu nog in Berlijn staan, worden volgens Ryanair verplaatst naar andere EU-landen waar de kosten lager liggen. Daarbij noemt de maatschappij onder meer Zweden, Slowakije, Albanië en Italië als alternatieven. De kritiek van Ryanair gaat verder dan alleen Berlijn. Volgens de directie is de Duitse luchtvaartsector als geheel onvoldoende concurrerend geworden ten opzichte van andere Europese landen.
Banenverlies en kritiek van vakbond
De gevolgen voor werknemers zijn aanzienlijk. Ryanair spreekt van circa 210 banen die in Berlijn verdwijnen. Medewerkers krijgen mogelijk alternatieve functies aangeboden, maar die zullen waarschijnlijk buiten Duitsland liggen. Vakbond Verdi reageert fel en verwijt Ryanair een eenzijdige focus op winst. Volgens de bond worden werknemers behandeld als “wisselgeld” in strategische beslissingen. Ook zou de ondernemingsraad niet tijdig zijn geïnformeerd over de plannen. Er staat inmiddels een eerste gesprek gepland tussen Ryanair en de vakbond.
Economische impact voor Berlijn
De terugtrekking van Ryanair komt op een slecht moment voor luchthaven BER, die al onder druk staat. Door de crisis in het Midden-Oosten zijn er momenteel minder vluchten naar bestemmingen als Dubai en Doha, goed voor tienduizenden passagiers per maand minder. De luchthaven loopt hierdoor naar schatting miljoenen euro’s aan inkomsten mis. Het wegvallen van een groot deel van het Ryanair-aanbod maakt het moeilijker om de ambitie van verdere groei waar te maken.
Ook het bedrijfsleven reageert bezorgd. De Kamer van Koophandel in Berlijn noemt de beslissing een forse klap voor de bereikbaarheid van de regio. Goede internationale verbindingen zijn essentieel voor economische ontwikkeling, zo klinkt het.
