De Bayreuther Festspiele bestaan in 2026 precies 150 jaar. Het wereldberoemde Wagnerfestival in de Beierse stad Bayreuth viert dat jubileum met een opvallende première, een nieuwe uitvoering van de Ring des Nibelungen en een uitgebreid programma aan uitzendingen. Wie eerst meer wil weten over de geschiedenis en betekenis van het festival, kan terecht in ons achtergrondartikel over de Bayreuther Festspiele.
Zeldzame terugkeer van Rienzi
Het meest opvallende onderdeel van de jubileumeditie is zonder twijfel de nieuwe enscenering van Rienzi. De opera gaat op 26 juli in première op de zogenoemde Groene Heuvel, waar het Festspielhaus staat. Rienzi behoort tot Wagners vroege werk en wordt veel minder vaak uitgevoerd dan bekende titels als Der Ring des Nibelungen, Parsifal of Tristan und Isolde. Opmerkelijk is dat Wagner zelf de opera later niet geschikt vond voor Bayreuth.
De muzikale leiding is in handen van de Franse dirigente Nathalie Stutzmann. De regie wordt verzorgd door Alexandra Szemerédy en Magdolna Parditka, die daarmee hun debuut in Bayreuth maken. De opera speelt zich af in Rome en heeft een complexe historische nalatenschap. Het werk werd beïnvloed door de Franse grand opéra-traditie, maar werd later ook door Adolf Hitler voor propagandistische doeleinden gebruikt.
Nieuwe Ring onder leiding van Christian Thielemann
Ook de nieuwe productie van Der Ring des Nibelungen staat in het teken van het jubileumjaar. Dirigent Christian Thielemann leidt de uitvoering. Volgens de organisatoren speelt beeldmateriaal uit eerdere Bayreuth-producties een belangrijke rol in deze nieuwe interpretatie. Daarbij wordt ook gebruikgemaakt van AI-technologie. Een bijzonder detail is de rol van tenor Klaus Florian Vogt. Hij vertolkt hoofdrollen in alle vier de delen van de Ring-cyclus. Dat gebeurde volgens de organisatie niet eerder in Bayreuth.
Wagner als mens en mythe
Naast de operaproducties verschijnt in de ARD Mediathek een vierdelige documentaireserie met de titel The Good, the Bad and the Ego.
De serie onderzoekt Richard Wagner als componist, cultuurfenomeen en controversieel figuur. Daarbij komen onder meer zijn persoonlijkheid, zijn invloed op latere generaties en de voortdurende fascinatie voor zijn werk aan bod.
De makers stellen daarbij een centrale vraag: waarom weet Wagner ook in de 21e eeuw nog steeds te inspireren én te verdelen?
Live op radio, televisie en internet
De Beierse publieke omroep BR Klassik verzorgt uitgebreide uitzendingen van de Bayreuther Festspiele 2026. Op 25 juli wordt het jubileum geopend met een feestconcert rond Beethovens Negende Symfonie. Een dag later volgt de live-uitzending van de première van Rienzi. Ook de vier delen van de Ring worden rechtstreeks of licht vertraagd uitgezonden via BR Klassik en het ARD Radiofestival. Daarnaast is de première van Rienzi als videostream beschikbaar via de ARD Mediathek. Op 1 augustus zendt de cultuurzender 3sat een televisieopname van de voorstelling uit.
Voor operaliefhebbers die geen toegang hebben tot het Festspielhaus biedt dat een zeldzame mogelijkheid om de jubileumeditie van het Wagnerfestival van dichtbij te volgen.
