Nek-aan-nekrace in Rijnland-Palts
Tien dagen voor de deelstaatverkiezingen in Rijnland-Palts lijkt de strijd volledig open. Volgens een nieuwe peiling van de Duitse publieke omroep ARD liggen CDU en SPD vrijwel gelijk. Tegelijkertijd laat de rechts-populistische AfD een sterke groei zien.
Op 22 maart kiezen de inwoners van Rijnland-Palts een nieuw deelstaatparlement (Landtag). De verkiezingen gelden als een belangrijke politieke graadmeter, ook voor de landelijke verhoudingen in Duitsland.
CDU net voor SPD
Volgens de peiling van onderzoeksbureau infratest dimap zou de CDU momenteel op 29 procent uitkomen. De SPD volgt met 28 procent. Daarmee dreigen de sociaaldemocraten voor het eerst in decennia onder de grens van 30 procent te zakken.
Dat zou een opvallende breuk betekenen met het verleden. Sinds 1991 werd de SPD bij elke deelstaatverkiezing in Rijnland-Palts de grootste partij.
Toch is het nog te vroeg om conclusies te trekken. In eerdere verkiezingen wist de SPD in de laatste campagneweken vaker achterstanden in de peilingen goed te maken.
AfD groeit sterk
De grootste groei in de peiling komt van de AfD. De rechts-populistische partij zou met 19 procent meer dan dubbel zo groot worden als bij de vorige verkiezingen. Daarmee zou de AfD de derde partij van de deelstaat worden, nog vóór de Groenen. Die staan momenteel op ongeveer acht procent en verliezen daarmee licht ten opzichte van de vorige verkiezingen.
Kleine partijen in de gevarenzone
Voor meerdere kleinere partijen staat veel op het spel. In Duitsland geldt een kiesdrempel van vijf procent voor toegang tot het parlement. De liberale FDP – momenteel regeringspartij in de deelstaat – staat in de peiling zelfs onder de drie procent en zou het parlement mogelijk moeten verlaten. Ook de Freie Wähler blijven met ongeveer 4,5 procent net onder de drempel. De partij Die Linke (Links) heeft met ongeveer vijf procent juist een kleine kans om voor het eerst in het parlement van Rijnland-Palts te komen.
Moeilijke coalitievorming
Sinds 2016 wordt Rijnland-Palts bestuurd door een coalitie van SPD, Groenen en FDP. Volgens de huidige peiling zou die regering na de verkiezingen niet kunnen doorgaan, omdat de FDP mogelijk uit het parlement verdwijnt. Rekenkundig zouden andere coalities mogelijk zijn, bijvoorbeeld tussen SPD en CDU. Een samenwerking met de AfD is echter uitgesloten: zowel CDU als SPD hebben zo’n coalitie herhaaldelijk afgewezen.
De tevredenheid over de huidige regering is verdeeld. Ongeveer 46 procent van de kiezers zegt tevreden te zijn, terwijl 49 procent ontevreden is.
Voorsprong voor de huidige minister-president
In de persoonlijke beoordeling scoort de huidige minister-president Alexander Schweitzer (SPD) duidelijk beter dan zijn CDU-uitdager Gordon Schnieder. Zo zegt 44 procent tevreden te zijn over Schweitzers werk. Bij Schnieder ligt dat op 23 procent. Opvallend is dat meer dan de helft van de kiezers aangeeft de CDU-kandidaat nog nauwelijks te kennen.
Als de minister-president rechtstreeks gekozen zou worden, zou 41 procent voor Schweitzer stemmen en 23 procent voor Schnieder. Een groot deel van de kiezers heeft hierover echter nog geen mening.
Veel kiezers nog niet zeker
Hoewel een meerderheid van de kiezers zegt al een keuze te hebben gemaakt, kan er nog veel veranderen. Ongeveer twaalf procent geeft aan dat de partijvoorkeur nog kan wijzigen. Daarnaast overweegt een deel van de kiezers niet te gaan stemmen.
De peiling is daarom slechts een momentopname. De daadwerkelijke krachtsverhoudingen worden pas duidelijk op verkiezingsdag. Voor de SPD staat daarbij meer op het spel dan alleen regeringsdeelname: de partij wil ook haar historische positie als grootste partij van Rijnland-Palts behouden.
Meer achtergrond over de Duitse politiek
Wil je beter begrijpen waar de Duitse partijen voor staan? In dit overzicht leggen we de belangrijkste partijen uit, inclusief hun ideologie en positie in de Duitse politiek.
