Nog geen vijf maanden voor de aftrap van het WK voetbal 2026 groeit in Europa de onrust. Niet over stadions of speelschema’s, maar over geopolitiek. De plannen van de Amerikaanse president Donald Trump om Groenland in te lijven zorgen voor toenemende spanning. Voor het eerst klinkt nu openlijk de mogelijkheid dat Europese landen het toernooi in de Verenigde Staten, Canada en Mexico zouden boycotten.
Europese bonden in overleg
Volgens berichtgeving van de Britse krant The Guardian kwamen in Boedapest vertegenwoordigers van zo’n twintig Europese voetbalbonden bijeen. Het overleg vond plaats rond het 125-jarig bestaan van de Hongaarse voetbalbond en had één duidelijke inzet: aftasten hoe het Europese voetbal gezamenlijk zou kunnen reageren bij verdere escalatie rond Groenland.
Of ook Duitsland bij dit overleg aanwezig was, is niet bekend. Wel zou zijn gesproken over scenario’s waarbij de Europese voetbalbond UEFA een leidende rol speelt, mocht Trump zijn dreigementen concreet maken.
Wanneer wordt een boycot realistisch?
Een militaire actie van de Verenigde Staten tegen Groenland zou volgens betrokkenen een duidelijke rode lijn zijn. In dat geval zou een door de UEFA gecoördineerde boycot bespreekbaar worden. De wereldvoetbalbond FIFA acht zo’n stap vooralsnog onwaarschijnlijk, maar sluit de deur niet volledig.
Veel bonden kijken nadrukkelijk naar hun regeringen. Anderen zouden zich ook zelfstandig kunnen aansluiten bij een boycot, als grote voetballanden het voortouw nemen. Overigens blijft het voorlopig bij verkennende gesprekken; concrete besluiten zijn nog niet genomen. In februari staat een vervolgoverleg gepland, waarbij zelfs een mogelijke toetreding van Groenland tot de UEFA ter sprake zou komen.
Politieke steun voor harde lijn
Ook vanuit de politiek klinken inmiddels duidelijke geluiden. CDU-buitenlandwoordvoerder Roderich Kiesewetter stelt dat Europa niet moet meewerken aan symbolische zelfverheerlijking van Trump. Als de Amerikaanse president zijn dreigementen richting Groenland of een handelsconflict met de EU doorzet, zou Europese deelname aan het WK volgens hem niet vanzelfsprekend moeten zijn.
Vergelijkbare opmerkingen kwamen van Jürgen Hardt, buitenlandwoordvoerder van de CDU/CSU-fractie. Tegelijkertijd houdt de Duitse voetbalbond Deutscher Fußball-Bund zich op de vlakte. De Duitse regering benadrukt dat een WK-boycot momenteel geen officieel beleidsinstrument is.
De macht van het Europese voetbal
Symbolisch zou een boycot zwaar wegen. Economisch is Europa sterk verweven met de VS, maar sportief ligt de machtsbalans anders. Het mondiale topvoetbal is nog altijd Europees gedomineerd: de Champions League geldt als hoogste podium en de meeste wereldsterren spelen bij Europese clubs.
Een collectieve afwezigheid van Europese landen zou het WK 2026 sportief uithollen en de Verenigde Staten een belangrijk prestigeproject ontnemen. Tegelijk zou het de FIFA voor grote organisatorische en commerciële problemen plaatsen.
De schaduw van Qatar 2022
De discussie roept herinneringen op aan het WK 2022 in Qatar, waar Europese landen openlijk aandacht vroegen voor mensenrechten. Dat leidde destijds tot spanningen binnen de FIFA en tot reputatieschade voor onder meer Duitsland. Binnen de bond zou men sindsdien terughoudender zijn geworden met politieke statements.
Toch lijkt de situatie nu anders. Het gaat niet om symbolische protesten, maar om mogelijke territoriale agressie in Europa’s directe nabijheid. Dat maakt de afweging fundamenteel.
