Bekentenisvideo met trouwverklaring aan IS gevonden op telefoon verdachte CSD-aanslag

Bloemen en regenboogvlaggen bij de Brandenburger Tor na de CSD-aanslag in Berlijn
Bloemen en regenboogvlaggen bij de Brandenburger Tor na de aanslag rond de CSD in Berlijn. Foto: Duitsland Vandaag / Allard van Gent

Onderzoekers hebben op de telefoon van de vermoedelijke dader van de aanslag op de Christopher Street Day (CSD) in Berlijn een video gevonden waarin trouw wordt gezworen aan terreurorganisatie Islamitische Staat (IS). Volgens de Duitse justitie is de kans groot dat de volledig vermomde persoon in de video de 21-jarige Abdul B. is.

De video werd drie dagen na de aanslag ontdekt tijdens het onderzoek naar de telefoon van de verdachte. De regionale omroep rbb meldt op basis van informatie van het Duitse federaal parket dat de persoon in de opname een eed van trouw aan IS aflegt. Eerder berichtten Bild en Der Spiegel over de vondst.

Het onderzoek naar de beelden is nog niet afgerond. De onderzoekers gaan er volgens rbb met grote waarschijnlijkheid van uit dat Abdul B. zelf in de video te zien is. In de opname spreekt de persoon volgens de huidige stand van het onderzoek niet over een geplande aanslag.

Onduidelijk of IS de video heeft ontvangen

Bij eerdere islamistisch gemotiveerde aanslagen zijn vergelijkbare video’s opgedoken. ARD-terrorismedeskundige Michael Götschenberg wijst erop dat IS dergelijke verklaringen doorgaans kort na een aanslag publiceert om de verantwoordelijkheid voor de daad op te eisen. Of Abdul B. de gevonden video daadwerkelijk aan IS heeft gestuurd, is nog niet duidelijk.

De vondst is van belang voor het onderzoek naar de achtergrond van de aanslag van zaterdagavond. Abdul B. zou met een bestelwagen in de buurt van het festivalterrein van de CSD op een groep mensen zijn ingereden. Vervolgens zou hij volgens de eerste onderzoeksresultaten meerdere mensen met een slag- of steekwapen hebben aangevallen.

Een vrouw kwam bij de aanslag om het leven. Aanvankelijk werd gesproken over 29 gewonden, onder wie meerdere zwaargewonden. De Berlijnse regerend burgemeester Kai Wegner noemde inmiddels 31 gewonden, zonder verdere bijzonderheden te geven.

Verdachte gold als ‘persoon met hoog risico’

Abdul B. wist na de aanslag aanvankelijk te ontkomen. Een dag later werd hij tijdens een politieactie in een volkstuinencomplex in het Berlijnse stadsdeel Spandau doodgeschoten. De 21-jarige was in Duitsland geboren als zoon van Libanese ouders en had de Duitse nationaliteit. Hij was al langere tijd bekend bij de autoriteiten.

In mei was hij veroordeeld tot een jeugdstraf wegens een poging zich bij IS aan te sluiten. Rekening houdend met zijn eerdere voorlopige hechtenis werd hij onder voorwaarden vrijgelaten.

Onderzoek van WDR, NDR en de Süddeutsche Zeitung wees eerder uit dat een analysesysteem van het Bundeskriminalamt (BKA), de Duitse federale recherche, Abdul B. enkele weken voor de aanslag als persoon met hoog risico’ had aangemerkt. Tot kort voor de aanslag stond hij onder toezicht.

Nieuwe discussie over potentiële aanslagplegers

Na de aanslag is in Duitsland opnieuw discussie ontstaan over de omgang met zogenoemde Gefährder. Daarmee worden personen bedoeld van wie de veiligheidsdiensten vrezen dat zij ernstige, politiek gemotiveerde misdrijven kunnen plegen, zonder dat daarvoor noodzakelijkerwijs al voldoende bewijs bestaat om hen vast te zetten. De ontdekking van de video met de trouwverklaring aan IS vormt nu een nieuw onderdeel van het onderzoek naar het motief en de achtergrond van de aanslag.