Wie de afgelopen weken door de Berlijnse wijk Tiergarten fietste of wandelde, heeft het misschien al gezien: de voormalige Hofjägerallee heet sinds 9 mei officieel Helmut-Kohl-Allee. Daarmee eert de Duitse hoofdstad de voormalige bondskanselier, die als bondskanselier een sleutelrol speelde bij de Duitse hereniging.
De naamswijziging kreeg buiten Duitsland relatief weinig aandacht. Tijdens een fietstocht door Berlijn viel de nieuwe straatnaam Duitsland Vandaag toevallig op.
Eerbetoon aan de ‘kanselier van de eenheid’
Helmut Kohl (1930-2017) was van 1982 tot 1998 bondskanselier van Duitsland. Hij wordt vooral herinnerd als de politicus die de Duitse hereniging in 1990 mogelijk maakte. Daarnaast gold hij als een van de drijvende krachten achter de Europese integratie en de invoering van de euro.
Kohl was bovendien ereburger van Berlijn. De Berlijnse regeringscoalitie van CDU en SPD had daarom al in het coalitieakkoord van 2023 afgesproken een straat of plein naar hem te vernoemen.
Bewuste locatie
De keuze voor de voormalige Hofjägerallee is niet toevallig. De straat begint bij de Siegessäule en loopt door de Tiergarten in de richting van het hoofdkantoor van de CDU. Ook de Konrad-Adenauer-Stiftung, de aan de CDU gelieerde politieke stichting, ligt in de directe omgeving. Tijdens de officiële onthulling noemde de Berlijnse regerend burgemeester Kai Wegner (CDU) de straatnaam een passend eerbetoon aan de historische betekenis van Kohl voor Berlijn, Duitsland en Europa.

Niet zonder controverse
Hoewel Helmut Kohl nog altijd wordt beschouwd als de architect van de Duitse hereniging, blijft zijn politieke nalatenschap onderwerp van discussie. Zo bleef de CDU-donatieschandaal uit de jaren negentig een blijvende schaduw over zijn carrière.
Ook de officiële onthulling kende een opvallend detail. Voormalig bondskanselier Angela Merkel en de huidige bondskanselier Friedrich Merz (beiden CDU) waren niet aanwezig. Evenmin was Kohls weduwe Maike Kohl-Richter erbij. Zij voert al langer een juridisch conflict met de Bundeskanzler-Helmut-Kohl-Stiftung over het gebruik van de naam van haar overleden echtgenoot.
Straatnaambord vertelt het verhaal
Op de nieuwe straatnaamborden is de oude naam Hofjägerallee nog zichtbaar, maar doorgestreept. Daardoor is in één oogopslag te zien dat het om een hernoeming gaat – een detail dat de recente geschiedenis van de straat letterlijk zichtbaar maakt.
