Schloss Bellevue, de officiële ambtswoning van de Duitse Bondspresident Frank-Walter Steinmeier, is tijdelijk omgevormd tot kunstgalerie onder de titel Freiraum Kunst. De tentoonstelling ging op 13 juni van start en is nog tot en met 28 juni te bezoeken. Duitsland Vandaag nam een kijkje.
Om een te grote toestroom te voorkomen, stelde de organisatie gratis online tickets met tijdslots beschikbaar. Een half uur voor het tijdslot van 10.00 tot 11.00 uur stond er al een lange rij belangstellenden voor de hekken. Na controle van ticket en identiteitsbewijs volgde een veiligheidscontrole zoals op een luchthaven: tassen en persoonlijke spullen gingen in bakjes en bezoekers liepen door een detectiepoortje.
In de grote hal van het paleis liggen folders met informatie over de tentoonstelling en kunnen bezoekers alvast kennismaken met enkele kunstwerken. Plots klinkt op de achtergrond een luide stem: “Hallo!?” Is het een bezoeker die last heeft van de warmte? Een ringtone van een smartphone? Een verdieping hoger wordt duidelijk waar het geluid vandaan komt.
Het blijkt onderdeel te zijn van het kunstwerk Rufen bis zur Erschöpfung (“Roepen tot je erbij neervalt”) van Jochen Gerz uit 1972. Volgens de expositiefolder is het werk verrassend actueel. De voortdurende mogelijkheid om je online uit te spreken geeft mensen het gevoel dat zij invloed hebben. Wanneer die betrokkenheid echter geen zichtbaar effect heeft, kan dat leiden tot teleurstelling en afnemend vertrouwen in de democratie.
Het werk van Gerz vormt het inhoudelijke kader voor de tijdelijke tentoonstelling van de Akademie der Künste in Schloss Bellevue. Tegen de achtergrond van een groeiende crisis van politieke vertegenwoordiging wordt het gebouw zelf onderdeel van de expositie. Als ambtswoning van de Bondspresident staat Schloss Bellevue symbool voor de vraag hoe politieke openbaarheid tot stand komt.
De tijdelijke invulling met kunst maakt die functie zichtbaar. Voorafgaand aan de renovatie is het grotendeels ontruimde paleis gedurende twee weken opengesteld voor kunst en publiek. Juist in zijn leegte verandert het gebouw in een tentoonstelling op zich: een historische, politieke en symbolische ruimte die zelf bekeken en bevraagd kan worden.
De toegang tot Freiraum Kunst is gratis, maar bezoekers moeten vooraf een tijdslot reserveren. De belangstelling blijkt groot. Al op de eerste dag meldde de organisatie dat alle beschikbare tickets voorlopig waren vergeven. Wie erin slaagt een ticket te bemachtigen, krijgt niet alleen een kijkje achter de schermen van Schloss Bellevue, maar ook een tentoonstelling die vragen stelt over macht, vertegenwoordiging en democratie.
