Sinds 2020 is Duitsland van de ene crisis in de andere beland. De coronapandemie, de oorlog in Oekraïne en internationale handelsconflicten hebben diepe sporen nagelaten in de economie. Volgens een nieuwe analyse is de totale schade inmiddels opgelopen tot bijna één biljoen euro – een bedrag dat eerdere economische crises ver overtreft.
Bijna een biljoen euro aan gemiste groei
Volgens berekeningen van het werkgeversgezinde Institut der deutschen Wirtschaft (IW) heeft Duitsland sinds 2020 ongeveer 940 miljard euro aan economische groei misgelopen. Het gaat om een verlies aan prijsgecorrigeerd bruto binnenlands product (bbp), oftewel de totale toegevoegde waarde van de economie, gecorrigeerd voor inflatie.
Omgerekend komt dit neer op een verlies van ruim 20.000 euro per werkende. Die schade is het gevolg van meerdere factoren: de langdurige impact van corona, de economische gevolgen van de Russische aanvalsoorlog tegen Oekraïne en de spanningen in de wereldhandel.
Handelsconflicten drukken zwaar op economie
Opvallend is dat volgens het IW ongeveer een kwart van het totale verlies betrekking heeft op het afgelopen jaar. Dat heeft vooral te maken met handelsconflicten, waaronder invoerheffingen en dreigende tarieven vanuit de Verenigde Staten. Die maatregelen zorgen voor onzekerheid bij bedrijven en remmen investeringen en export.
Voor een open economie als die van Duitsland, sterk afhankelijk van internationale handel, zijn zulke conflicten extra pijnlijk.
Zwaarder dan eerdere economische crises
Volgens IW-econoom Michael Grömling is de huidige periode uitzonderlijk zwaar. De combinatie van opeenvolgende schokken en noodzakelijke aanpassingen legt een grotere druk op de economie dan eerdere crises deden.
Ter vergelijking: de economische stagnatie in de jaren 2001 tot 2004 kostte Duitsland naar schatting 360 miljard euro. De wereldwijde financiële crisis van 2008 en 2009 leidde tot een verlies van circa 525 miljard euro. De schade van de afgelopen jaren ligt daar dus ver boven.
Wat betekent dit voor Duitsland – en voor Europa?
De cijfers laten zien hoe kwetsbaar de Duitse economie is voor langdurige internationale crises. Omdat Duitsland een economische motor van Europa is, hebben deze ontwikkelingen ook gevolgen voor buurlanden, waaronder Nederland. Minder groei in Duitsland betekent minder handel, minder investeringen en mogelijk minder werkgelegenheid over de grens.
