Het vertrouwen van Duitsers in de Verenigde Staten is verder weggezakt na de Amerikaanse militaire actie in Venezuela. Dat blijkt uit de nieuwste ARD-DeutschlandTrend, de maandelijkse opiniepeiling van de publieke omroep ARD. De ingreep, waarbij de Venezolaanse president werd gearresteerd, roept in Duitsland vooral onbegrip op en verdiept bestaande zorgen over veiligheid, internationale rechtsorde en de rol van de VS als bondgenoot.
De Amerikaanse militaire operatie in Venezuela van het afgelopen weekend heeft in Duitsland tot scherpe afwijzing geleid. Volgens de ARD-DeutschlandTrend vindt 72 procent van de ondervraagden het optreden van de Verenigde Staten niet gerechtvaardigd.. Slechts 12 procent steunt de actie, terwijl 16 procent geen oordeel velt. Daarmee is de afwijzing groot, al ligt die iets lager dan tijdens de Irakoorlog in 2003, toen 80 procent van de Duitsers het Amerikaanse ingrijpen afkeurde.
| Partij / Partijenblok | Percentage | Verandering t.o.v. dec. 2025 |
|---|---|---|
| CDU/CSU | 28% | +1 |
| AfD | 25% | 0 |
| SPD | 13% | –1 |
| Bündnis 90/Die Grünen | 12% | 0 |
| Die Linke | 10% | 0 |
| BSW | 3% | –1 |
| FDP | 3% | 0 |
Opvallend is dat de eensgezindheid vooral zit in de beoordeling van de actie zelf. Over de vraag hoe Duitsland en de Europese Unie zouden moeten reageren, lopen de meningen uiteen. Bondskanselier Friedrich Merz sprak van een juridisch complexe situatie en pleitte voor een voorzichtige benadering, met het internationaal recht als uitgangspunt.
Die terughoudendheid kan rekenen op begrip bij 39 procent van de bevolking. Zij vinden dat Duitsland en de EU president Donald Trump beter niet openlijk moeten provoceren. Daartegenover staat een grotere groep: de helft van de ondervraagden vindt dat Duitsland en Europa zich duidelijk tegen het Amerikaanse optreden moeten uitspreken, ook als dat de relatie met Washington onder druk zet.
Politieke scheidslijnen
De peiling laat duidelijke politieke scheidslijnen zien. Alleen onder kiezers van de AfD is een meerderheid voor een terughoudende houding tegenover de Verenigde Staten. Bij aanhangers van de christendemocratische partijen CDU en CSU lopen de meningen uiteen. Kiezers van de sociaaldemocratische SPD, de Groenen en Die Linke pleiten daarentegen in ruime meerderheid voor een duidelijke en kritische opstelling richting Washington.
Vertrouwen in de VS op dieptepunt
De gebeurtenissen van de afgelopen weken hebben het aanzien van de Verenigde Staten in Duitsland verder beschadigd. Nog maar 12 procent van de Duitsers beoordeelt het functioneren van president Trump positief. Slechts 15 procent ziet de VS als een betrouwbare partner voor Duitsland, het laagste niveau ooit gemeten in de ARD-DeutschlandTrend.
Daarmee bevinden de Verenigde Staten zich qua vertrouwen bijna op hetzelfde niveau als Rusland, dat door slechts 9 procent als betrouwbaar wordt gezien. Ter vergelijking: Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk genieten het vertrouwen van respectievelijk 78 en 74 procent van de Duitsers. De Oekraïne neemt een middenpositie in, met 40 procent vertrouwen en 48 procent wantrouwen.
Zorgen over veiligheid en wereldorde
Hoewel de angst voor een breuk met de VS iets is afgenomen ten opzichte van vorig jaar, blijven de zorgen groot. 81 procent van de Duitsers vreest dat in de wereldpolitiek steeds vaker het recht van de sterkste geldt. 69 procent maakt zich zorgen over de veiligheid in Europa. Die bezorgdheid is het grootst onder AfD-aanhangers en onder vrouwen.
Ook het Duits-Amerikaanse partnerschap baart zorgen: 62 procent ziet de relatie met de VS met zorg tegemoet en 70 procent twijfelt aan de rol van de VS als betrouwbare beschermmacht binnen de NAVO. Meer dan de helft van de bevolking steunt daarom het idee van een sterker, meer zelfstandig Europees defensiebeleid, losser van de NAVO.
Binnenlandse zorgen blijven
Naast internationale spanningen kijken Duitsers ook somber naar de situatie in eigen land. 84 procent noemt de toestand in Duitsland zorgwekkend. Economie en migratie blijven de meest urgente thema’s. Slechts één op de vijf Duitsers beoordeelt de economische situatie positief, al is dat een lichte verbetering ten opzichte van begin 2025.
Op het gebied van migratie ziet een deel van de bevolking wel vooruitgang. De inspanningen van de Duitse regering, met name onder leiding van Alexander Dobrindt, worden herkend: 32 procent vindt dat de controle op immigratie goed of zeer goed verloopt. Toch blijft een meerderheid kritisch.
Politieke verhoudingen stabiel
De zogeheten Sonntagsfrage – de vraag op welke partij men zou stemmen als er nu verkiezingen waren – laat weinig verschuivingen zien. De christendemocratische partijen CDU en CSU staan gezamenlijk op 28 procent, gevolgd door de AfD met 25 procent. De SPD zakt verder naar 13 procent, een van de zwakste scores in bijna dertig jaar ARD-DeutschlandTrend. Groenen en Die Linke blijven stabiel, terwijl kleinere partijen onder de kiesdrempel blijven.
Conclusie
De peiling laat zien hoe sterk internationale gebeurtenissen doorwerken in het Duitse publieke debat. Het vertrouwen in de Verenigde Staten is op een historisch dieptepunt beland, terwijl zorgen over veiligheid, wereldorde en de eigen economische situatie blijven overheersen. Duitsland staat daarmee voor een lastige balans tussen bondgenootschap, kritische distantie en Europese zelfstandigheid.
