Bezoek Schröder aan Poetin leidt tot felle kritiek in Duitsland

Gerhard Schröder schudt Vladimir Poetin de hand in 2018
Gerhard Schröder en Vladimir Poetin tijdens het WK voetbal in Rusland in 2018. © Kremlin.ru / CC BY 4.0

Het bezoek van oud-bondskanselier Gerhard Schröder aan de Russische president Vladimir Poetin heeft in Duitsland tot felle kritiek geleid. Schröder was in Moskou voor de 74e verjaardag van Poetin. Bondskanselier Friedrich Merz is volgens zijn woordvoerder „diep verontwaardigd” over de ontmoeting. Ook vanuit de SPD, Schröders eigen partij, klinkt scherpe kritiek.

Het Kremlin maakte bekend dat Poetin zijn „oude vriend” Schröder had uitgenodigd voor zijn verjaardag. De reis ligt politiek gevoelig vanwege de oorlog in Oekraïne en Schröders jarenlange banden met Rusland.

Regeringswoordvoerder Steffen Meyer liet namens Merz weten dat Poetin verantwoordelijk is voor de voortdurende oorlog tegen Oekraïne. Volgens Meyer veroorzaken de bevelen van de Russische president dagelijks burgerslachtoffers, doden en gewonden en worden families uit elkaar gerukt.

Rusland toont volgens de regeringswoordvoerder bovendien geen belangstelling om de oorlog te beëindigen. Tegen die achtergrond noemde hij Schröders bezoek aan Poetin „ronduit immoreel”. Het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken en het ministerie van Binnenlandse Zaken waren vooraf niet over de reis geïnformeerd. Ook heeft de Duitse ambassade in Moskou volgens de ministeries geen hulp verleend bij het bezoek.

SPD noemt bezoek Schröder aan Poetin onaanvaardbaar

De kritiek komt niet alleen van politieke tegenstanders van Schröder. Ook de SPD, waarvan de oud-kanselier nog altijd lid is, neemt afstand van zijn bezoek. SPD-voorzitter en vicekanselier Lars Klingbeil noemde de reis „volstrekt onaanvaardbaar”. Hij wees erop dat Rusland een aanvalsoorlog tegen Oekraïne voert en daar volgens hem onmetelijk leed heeft veroorzaakt. Siemtje Möller, vicefractievoorzitter van de SPD in de Bondsdag, zei dat Schröder met zijn bezoek laat zien hoe ver hij zich van de fundamentele beginselen van de sociaaldemocratie heeft verwijderd.

Ook CDU-secretaris-generaal Franziska Hoppermann reageerde fel. Zij vatte haar kritiek op X samen met de woorden „champagne, kaviaar en bommen”. Terwijl Schröder met Poetin feestvierde, stierven volgens haar kinderen in Oekraïne door Russische aanvallen.

Kritiek van Grünen, FDP en Die Linke

Ook vanuit andere partijen wordt het bezoek veroordeeld. Katrin Göring-Eckardt van de Grünen en FDP-defensiepolitica Marie-Agnes Strack-Zimmermann spraken van een „schande”.

Göring-Eckardt noemde de reis bovendien „verraad aan Europa” en schadelijk voor de vrede. Strack-Zimmermann wees erop dat Schröder vanwege gezondheidsproblemen niet voor parlementaire onderzoekscommissies kon verschijnen, maar wel naar Rusland kon reizen voor zakelijke functies en Poetins verjaardag.

Heidi Reichinnek, fractievoorzitter van Die Linke in de Bondsdag, verweet Schröder een gebrek aan politieke en morele ruggengraat. Juist een oud-bondskanselier draagt volgens haar een bijzondere verantwoordelijkheid.

SPD-politicus Stegner verdedigt reis

Binnen de SPD klinkt echter ook een ander geluid. Bondsdaglid Ralf Stegner verdedigde Schröders reis. Volgens hem is Schröder geen actief politicus meer en bezocht hij Rusland als privépersoon. Stegner vindt dat in Duitsland niet iedere reis van een oud-kanselier naar Moskou onmiddellijk moet worden veroordeeld. Mogelijk kan Schröders bezoek volgens hem zelfs bijdragen aan het dichterbij brengen van een bestand in Oekraïne.

Schröder onderhoudt al jaren nauwe banden met Rusland

Gerhard Schröder was van 1998 tot 2005 bondskanselier. Zijn nauwe contacten met Poetin en het Russische bedrijfsleven zorgen al jaren voor discussie in Duitsland. Aan het einde van zijn kanselierschap maakte Schröder samen met Poetin afspraken over de aanleg van de Nord Stream-gaspijpleiding door de Oostzee. Na zijn vertrek uit de politiek kreeg hij functies bij Nord Stream en het Russische energieconcern Rosneft.

Begin oktober werd bovendien bekend dat Schröder is benoemd tot lid van de raad van toezicht van de Russische tak van de Globus-groep. Zijn bezoek aan Poetin komt daardoor op een moment dat zijn zakelijke banden met Rusland opnieuw in de belangstelling staan.