De AfD staat anderhalve week voor de deelstaatverkiezingen in Saksen-Anhalt op 42 procent. De CDU van minister-president Sven Schulze zakt in de laatste peiling van Infratest dimap voor de verkiezingen naar 22 procent. Daarmee wordt vooral de vorming van een regering zonder de AfD bijzonder lastig.
De AfD blijft in de Sachsen-Anhalt-Trend, die Infratest dimap uitvoerde voor de ARD, met afstand de grootste partij. Vergeleken met de vorige peiling in juli wint de partij één procentpunt. De CDU verliest juist twee punten en bereikt met 22 procent een historisch dieptepunt in deze peiling. De deelstaatverkiezingen in Saksen-Anhalt worden op 6 september gehouden.
AfD op 42 procent, CDU ver achterop
Achter de AfD en CDU volgt Die Linke met 11 procent. De SPD staat op 8 procent en de Groenen komen uit op 6 procent. Het Bündnis Sahra Wagenknecht (BSW) zou met 4 procent niet in het deelstaatparlement terugkeren. Ook de liberale FDP blijft met 3 procent onder de kiesdrempel van 5 procent. Volgens deze peiling ziet de verdeling er daarmee als volgt uit:
- AfD: 42 procent
- CDU: 22 procent
- Die Linke: 11 procent
- SPD: 8 procent
- Groenen: 6 procent
- BSW: 4 procent
- FDP: 3 procent
Het gaat om de laatste peiling van Infratest dimap voor de verkiezingen. De onderzoekers benadrukken dat er tot 6 september nog verschuivingen mogelijk zijn en dat uit een peiling slechts beperkt conclusies over de uiteindelijke verkiezingsuitslag kunnen worden getrokken.
Geen absolute meerderheid voor AfD
Met 42 procent zou de AfD volgens deze momentopname weliswaar verreweg de grootste partij worden, maar geen absolute meerderheid in het deelstaatparlement behalen. Dat levert een ingewikkelde situatie op. Een regering zonder deelname van de AfD zou volgens de huidige peiling afhankelijk zijn van alle andere partijen die de kiesdrempel halen. Dat betekent dat ook Die Linke nodig zou zijn.
Voor de CDU ligt daar een belangrijk probleem. De landelijke CDU heeft een zogenoemd onverenigbaarheidsbesluit, waarmee samenwerking met Die Linke wordt uitgesloten. Een door de CDU geleide deelstaatregering die door Die Linke wordt gesteund, kan bovendien niet op veel enthousiasme onder de kiezers rekenen. Van de ondervraagden vindt 40 procent zo’n constructie slecht en 19 procent minder goed. 32 procent beoordeelt haar als goed of zeer goed.
Bijna evenveel voorkeur voor AfD als CDU aan het roer
Op de vraag welke partij de volgende deelstaatregering zou moeten leiden, houden AfD en CDU elkaar vrijwel in evenwicht. 42 procent van de ondervraagden kiest voor de AfD, tegenover 41 procent voor de CDU. Bij een hypothetische rechtstreekse verkiezing van de minister-president zijn de verhoudingen omgekeerd. CDU-minister-president Sven Schulze krijgt dan 41 procent, tegen 39 procent voor AfD-lijsttrekker Ulrich Siegmund. In werkelijkheid kiezen de inwoners van Saksen-Anhalt hun minister-president niet rechtstreeks. Dat gebeurt na de verkiezingen door de leden van het deelstaatparlement.
AfD sterk onder jongere kiezers en mannen
De peiling laat duidelijke verschillen tussen leeftijdsgroepen zien. Onder jongere en middelbare leeftijdsgroepen wil een meerderheid dat de AfD de volgende deelstaatregering leidt. Alleen onder kiezers ouder dan 65 jaar staat de CDU voor. Ook onder mannen is de AfD volgens de peiling bijzonder sterk.
De persoonlijke beoordelingen van de twee belangrijkste kandidaten zijn eveneens opvallend. Over het werk van minister-president Schulze is 30 procent tevreden en 46 procent ontevreden. AfD-uitdager Siegmund krijgt met 37 procent iets meer waardering. Tegelijkertijd beoordeelt 35 procent hem negatief.
Partijen beginnen aan laatste fase campagne
De partijen proberen in de laatste anderhalve week nog kiezers te overtuigen. Siegmund beschouwt de 42 procent voor de AfD als bevestiging van de koers van zijn partij. Schulze benadrukt daarentegen dat de verkiezingsstrijd nog niet beslist is. De CDU richt de aandacht daarbij nadrukkelijk op de vraag wie na de verkiezingen minister-president moet worden. Schulze wijst erop dat hij bij een hypothetische rechtstreekse keuze nog voor Siegmund staat.
Die Linke gaat volgens lijsttrekker Eva von Angern met vertrouwen de slotfase in. De SPD zet onder leiding van Armin Willingmann onder meer in op huis-aan-huisgesprekken en rechtstreeks contact met kiezers.
De Groenen proberen voldoende stemmen te mobiliseren om in het deelstaatparlement te blijven. BSW-lijsttrekker Thomas Schulze zegt weinig waarde aan peilingen te hechten, terwijl FDP-lijsttrekker Lydia Hüskens de laatste dagen wil gebruiken om haar partij alsnog over de kiesdrempel te krijgen.
Nog niet alle kiezers hebben definitief besloten
Ondanks de grote voorsprong van de AfD staat de uiteindelijke uitslag nog niet vast. Zeven op de tien kiesgerechtigden zeggen hun keuze inmiddels te hebben gemaakt. Bij 11 procent kan de partijvoorkeur voor de verkiezingsdag nog veranderen. Nog eens 19 procent neigt ertoe niet te gaan stemmen of spreekt op dit moment geen voorkeur voor een partij uit.
Daarmee blijft er anderhalve week voor de verkiezingen nog ruimte voor verschuivingen. De uitgangspositie is echter duidelijk: de AfD begint als verreweg de grootste partij aan de laatste fase van de verkiezingscampagne, terwijl de vraag hoe daarna een meerderheid voor een deelstaatregering kan worden gevormd steeds nadrukkelijker op tafel ligt.
