De longlist van de Duitse Boekenprijs 2026 is bekend. Twintig Duitstalige romans maken dit jaar kans op een van de belangrijkste literaire prijzen van Duitsland. Onder de genomineerden bevinden zich bekende schrijvers als Heinz Strunk en Ingo Schulze, maar ook verschillende nieuwkomers.
De Duitse Boekenprijs (Deutscher Buchpreis) wordt sinds 2005 uitgereikt door de Börsenverein des Deutschen Buchhandels, de brancheorganisatie van de Duitse boekhandel en uitgeverijen. De winnaar wordt op 5 oktober bekendgemaakt, aan het begin van de Frankfurter Buchmesse.
Duitse Boekenprijs 2026 toont breed literair landschap
De jury koos de twintig romans uit 180 inzendingen. Volgens Tagesschau geeft de longlist van de Duitse Boekenprijs 2026 een breed beeld van de hedendaagse Duitstalige literatuur.
Naast gevestigde namen als Strunk en Schulze staan er auteurs op die al langer door critici worden gevolgd, onder wie Yade Yasemin Önder, Peggy Mädler en Elias Hirschl. Miriam Carbe en Alisha Gamish behoren tot de nieuwkomers op de lijst.
Opvallend is bovendien de sterke aanwezigheid van auteurs met een migratieachtergrond. Tagesschau wijst erop dat juist deze literatuur de Duitstalige letteren de afgelopen twintig jaar sterk heeft beïnvloed. Sommige genomineerden, zoals Tomer Gardi en Karosh Taha, hebben Duits niet als moedertaal.
Drie romans springen eruit
Hoewel voorspellingen bij de Duitse Boekenprijs riskant zijn, noemt Tagesschau drie romans die nadrukkelijk in het oog springen.
Een daarvan is ‘Die Lücken’ van Shida Bazyar. De schrijfster werd in 1988 geboren in Hermeskeil in de deelstaat Rijnland-Palts. Haar ouders waren enkele jaren daarvoor vanuit Iran naar Duitsland gevlucht. In haar nieuwe roman beschrijft Bazyar hoe de Duitse geschiedenis doorwerkt in persoonlijke levensgeschiedenissen.
Ook ‘Sanditz’ van Lukas Rietzschel wordt als een belangrijke kandidaat gezien. De roman speelt in een fictieve kleine stad in het oosten van Duitsland en behandelt de periode na de Duitse hereniging. Het boek kreeg al veel waardering van zowel critici als lezers.
De derde roman is ‘Anton und Alma’ van Dana Vowinckel. Daarin staat een jonge liefde centraal tegen de achtergrond van de terreuraanslag van Hamas op Israël op 7 oktober 2023 en de daaropvolgende oorlog in Gaza.
‘King Cobra’ als mogelijke verrassing
Een andere opvallende nominatie is ‘King Cobra’ van Muri Darida, een non-binaire auteur met Hongaarse achtergrond. De roman draait om een zoektocht door de eigen familiegeschiedenis. Tagesschau roemt vooral de originele omgang met de Duitse taal en sluit niet uit dat ‘King Cobra’ uiteindelijk gevestigde favorieten achter zich kan laten. Dat zou niet uitzonderlijk zijn. De geschiedenis van de Duitse Boekenprijs kent vaker winnaars die vooraf niet als de grootste kanshebber werden beschouwd.
Ook kritiek op de longlist
Zoals vrijwel ieder jaar leidt ook de selectie voor 2026 tot discussie over boeken die ontbreken. Tagesschau noemt drie opvallende afwezigen: ‘Sie wollen uns erzählen’ van Birgit Birnbacher, ‘Im ersten Licht’ van Norbert Gstrein en ‘Luft nach unten’ van Tamara Štajner. De omvang van het aanbod speelt daarbij mogelijk een rol. De zeven juryleden moesten zich buigen over 180 ingezonden romans. Daardoor is het volgens de Duitse nieuwssite nauwelijks te vermijden dat ook goede boeken buiten de selectie vallen.
De longlist kan daarom beter als een aanbeveling dan als een objectieve ranglijst van de twintig beste romans van het jaar worden beschouwd. Literatuur laat zich nu eenmaal niet meten zoals een sportprestatie.
Nominatie kan verkoop flink stimuleren
Voor schrijvers en uitgevers is een plaats op de longlist niettemin belangrijk. Niet alleen ontvangt de uiteindelijke winnaar 25.000 euro, een nominatie voor de Duitse Boekenprijs kan ook tot aanzienlijk hogere boekverkopen leiden.
Precies daarin ligt ook de kritiek op de grote invloed van de prijs. Florian Kessler, redacteur bij uitgeverij Hanser, wijst erop dat veel uitstekende literatuur nauwelijks andere mogelijkheden heeft om zoveel publieke aandacht te krijgen.
Dat succes niet volledig afhankelijk is van literaire prijzen, bewees de onlangs overleden Oostenrijkse schrijfster Monika Helfer. Haar roman ‘Die Bagage’ werd in 2020 zonder nominatie voor de Duitse Boekenprijs een verrassende bestseller, vooral doordat lezers elkaar enthousiast op het boek wezen. In september wordt de longlist van twintig romans teruggebracht tot een shortlist van zes titels. Op 5 oktober volgt de bekendmaking van de winnaar.
Ook in het Nederlands
Enkele auteurs op de longlist van de Duitse Boekenprijs zijn ook voor Nederlandse lezers geen onbekenden.
Shida Bazyar
Van Bazyar verschenen bij uitgeverij Nieuw Amsterdam de Nederlandse vertalingen ’s Nachts is het stil in Teheran en Vuur.
Ingo Schulze
Van de Oost-Duitse schrijver Ingo Schulze is al veel werk vertaald. Tot de Nederlandse uitgaven behoren onder meer 33 ogenblikken van geluk en Simpele storys (Van Gennep) en Nieuwe levens, Nul-Zes en Adam en Evelyn (Meulenhoff).
Svenja Leiber
Van Svenja Leibers genomineerde roman Nelka zijn de Nederlandse rechten verkocht aan Meridiaan Uitgevers. Wanneer een Nederlandse editie verschijnt, is nog niet bekend.
De 20 genomineerde romans
De longlist van de Duitse Boekenprijs 2026 bestaat uit de volgende twintig romans, in alfabetische volgorde op auteur:
- Shida Bazyar: Die Lücken (Kiepenheuer & Witsch, september 2026)
- Helene Bukowski: Wer möchte nicht im Leben bleiben (Claassen Verlag, februari 2026)
- Miriam Carbe: Unerwünschte Töchter (Carl Hanser Verlag, mei 2026)
- Muri Darida: King Cobra (dtv, maart 2026)
- Alisha Gamisch: Parasiti (Voland & Quist, maart 2026)
- Franziska Gänsler: Orca (Kein & Aber, augustus 2026)
- Tomer Gardi: Liefern (Tropen Verlag, februari 2026)
- Valeria Gordeev: Die Zikade entschlüpft ihrer goldglänzenden Hülle (S. Fischer Verlag, augustus 2026)
- Elias Hirschl: Schleifen (Paul Zsolnay Verlag, januari 2026)
- Svenja Leiber: Nelka (Suhrkamp Verlag, februari 2026)
- Leh-Wei Liao: Glaszeit (Luchterhand Literaturverlag, augustus 2026)
- Peggy Mädler: Selbstregulierung des Herzens (Galiani Berlin, februari 2026)
- Giuliano Musio: Aus anderem Holz (Luftschacht Verlag, september 2026)
- Yade Yasemin Önder: Anti Müller (park x ullstein, februari 2026)
- Lukas Rietzschel: Sanditz (dtv, maart 2026)
- Ingo Schulze: Das Wasser im August (S. Fischer Verlag, augustus 2026)
- Heinz Strunk: Memories of Heidelberg (Rowohlt Verlag, juli 2026)
- Karosh Taha: Gulistan (DuMont Buchverlag, augustus 2026)
- Lilli Tollkien: Mit beiden Händen den Himmel stützen (Aufbau Verlage, maart 2026)
- Dana Vowinckel: Anton und Alma (Suhrkamp Verlag, september 2026)
